- خلط صفرا
صفراى طبيعى ، رقيق و زردرنگ ، با طعمى تلخ و حاد ، و سريع النفوذ است . از اجزاى غذاهاى لطيفه حاره ، حلو ، دسم ، و حريف تهيه مىشود . كار آن عبارت است از :
1 . تغذيه بعضى از اجزا كه واجب است در آنها قسطى « 1 » صفرا باشد ؛ مانند كيسه صفرا .
2 . تلطيف و ترقيق خون تا بتواند در عروق ضيقه شعريه ( مويرگهاى ريز ) نفوذ كند .
3 . دفع فضول غذايى و غسل رودهها از آلودگىهاى آن .
4 . لذع و دغدغه امعاء براى احساس حاجت بر دفع فضله
5 . پاك كردن سطح معده از آلودگىها و تحريك اشتها .
- خلط بلغم
1 . بلغم طبيعى سرد است ، طعمى مايل به شيرينى و قوامى متوسط دارد و كار آن وقتى است كه بدن غذا پيدا نكند . در اين صورت ، بلغم مهيا و آماده است تا تبديل به خون شود و غذاى بدن گردد .
2 . ترطيب « 2 » مفاصل و بدن و جلوگيرى از خشكى و لاغرى اعضا و كمك به حركت بدن .
3 . غذاى بعضى از اعضاى بارده رطبه مانند دماغ ، نخاع و اعصاب كه خون با بلغم غذاى آنها مىگردد . « 3 »
4 . آميزش با خون . به اين وسيله ، خون براى تغذيه اندامها آماده مىشود . « 4 »
- خلط سودا
سودا از اجزاى غليظه كثيفه اغذيه قليل الرطوبه و رسوب و دُرد اخلاط است ؛ خواه غذا و اخلاط گرم باشند و خواه سرد . كار آن عبارت است از :
هامش
( 1 ) . قسط : مقدار .
( 2 ) . ترطيب : مرطوب نگه داشتن .
( 3 ) . خلاصة الحكمه ، ج 1 ، رويه 58 .
( 4 ) . قانون ، ج 1 ، رويه 43 .