امام صادق نيز سيره امير مؤمنان را چنين بيان مىكنند : هرگاه امر هولناكى متوجه على مىشد ، به نماز مىايستاد و اين آيه را تلاوت مىفرمود . « 1 » آنگاه آيهء مورد بحث را تلاوت فرمودند .
از موضوع نيايش و نماز در فرهنگ اسلامى بهطور متعددى براى درمان ترس و اضطراب استفاده شده و نمازها و دعاهاى گوناگونى براى اين منظور معرفى شده است : « 2 »
ياد آوريد هنگامى كه به پروردگارتان استغاثه كرديد ، و او دعاى شما را اجابت كرد [ و فرمود ] كه من يارىدهنده شما با [ فرو فرستادن ] هزار فرشته پياپى هستم ؛ و خداوند آن را جز مژدهاى [ براى شما ] نكرد و تا دلهايتان به آن آرام بگيرد ، و پيروزى جز از سوى خداوند نيست ، كه خداوند پيروزمند فرزانه است » . « 3 »
ب ) استمداد ديگران
« از اموال ايشان كفّارهاى بگير كه بدان پاكيزه و پيراستهشان مىكنى و در حق آنان دعا كن كه دعاى تو مايه آرامش آنان است و خداوند شنواى داناست » . « 4 »
« منظور از « صلوهء » در اينجا دعاست . . . و مراد از « سكن لهم » اين است كه دلهاى آنان [ مردم ] به وسيلهء دعاى تو آرامش و اطمينان مىيابد » . « 5 »
و شايد بتوان با استفاده از همين مفهوم ، بسيارى از توسّلات و استمداد از معصومين را - كه بهعنوان واسطههايى بين خالق و مخلوق مطرح مىشوند - به جهت دعاى آنان ، آرام بخش و اطمينانآور دانست .
مثبتانديشى :
در دنياى امروز ، بحث « مثبتانديشى » در كشورهاى مختلف ، از بحثهاى
هامش
( 1 ) . محمد بن حسن حر عاملى ، وسائل الشيعه ، ج 8 ، قم ، موسسه ال البيت ، 1409 ، ص 138
( 2 ) . بنگريد به : مفاتيح الجنان ، شيخ عباس قمى ، باب دوم « نمازهاى مستحبى » ، نماز خوف از * و نيز باب چهارم ، دعاهاى دفع خوف و . . .
( 3 ) . انفال / 9 و 10 .
( 4 ) . توبه / 103 .
( 5 ) . محمد حسين طباطبايى ، الميزان ، انتشارات جامعه مدرسين ، قم ، ج 9 ، ص 377 .