مؤمنون ذكر شده همه جا تعبير به خلق شده است ، اما هنگامى كه آخرين مرحله مىرسد تعبير به ان شاء مىكند . ان شاء همان گونه كه ارباب لغت گفتهاند به معنى ايجاد كردن چيزى توأم با تربيت آن است ، اين تعبير نشان مىدهد كه مرحله اخير با مراحل قبل ( مرحله نطفه و علقه و مضغه و گوشت و استخوان ) كاملا متفاوت است مرحلهاى است مهم كه قرآن از آن سربسته ياد كرده و تنها مىگويد : سپس ما به آن آفرينش تازهاى داديم و بلافاصله پشت سر آن فتبارك اللّه احسن الخالقين مىگويد . اين چه مرحلهاى است كه اين قدر شايان اهميت است ، اين همان مرحلهاى است كه جنين وارد مرحله حيات انسانى مىشود ، حس و حركت پيدا مىكند و به جنبش درمىآيد كه در روايات اسلامى از آن تعبير به مرحله نفخ روح شده است . » « 1 »
نكات علمى :
بحث درباره روح و مفهوم نفخ روح الهى در كالبد انسان بسيار مفصّل است و در چارچوب اين موضوع نمىگنجد . بنابراين در اينجا تنها به نكاتى اشاره مىشود كه محققين در ارتباط با تحولى كه در اين مرحله از تكامل در جنين رخ مىدهد ، سخن گفتهاند .
دكتر دياب و دكتر قرقوز در اينباره مىگويند : « مهمترين اتفاقى كه پس از ماه سوم براى جنين پيش مىآيد ، حركت و فعاليت قلب و رشد سريع جنين و شكلگيرى اندامهاى خارجى است . در ماه سوم و ابتداى ماه چهارم به دليل عصبدار شدن اندامها ، حركت جنين آغاز مىشود و زن باردار در ماه چهارم حركت جنين را كاملا احساس مىكند و ضربان قلب جنين از ابتداى ماه چهارم آغاز شده و كاملا شنيده مىشود » « 2 »
هامش
( 1 ) . فى ظلال القرآن ، ذيل آيه 14 سوره مؤمنون .
( 2 ) . تفسير نمونه ، ج 14 ، ص 212 .