لايه شكم مادر و لايه رحم و پرده آمنيون كه مترادف كيسه مشيمه است ، و در تفسيرهاى قديمى از آنها نامبرده شده ، لايه كوريون و كيسه زرده و پرده آلانتوئيس نيز در كتابهاى جديد پزشكى ذكر شده است . و ما هيچ دليلى براى انطباق
« ظُلُماتٍ ثَلاثٍ »
با سه لايه مشخص از پوششهاى اطراف جنين نداريم . ضمنا بين هركدام از اين لايهها ، فضاهايى نيز وجود دارد كه ممكن است منظور از ظلمات ، فضاهاى تاريك باشند ، نه پردهها ، كه باز هم هيچ قرنيهاى در آيه شريفه براى قطعيت اين مطلب وجود ندارد . بنابراين از آنجا كه ما نمىتوانيم ، مصاديق
« ظُلُماتٍ ثَلاثٍ »
را با پردههاى جنينى كه امروزه علم جنينشناسى از آن نام برده است ، منطبق نمائيم و احتمال دارد كه منظور از تاريكىهاى سهگانه ، همان مصاديقى باشد كه مفسرين قديمى از آن ياد كردهاند ، و اين مطلبى نيست كه پى بردن به آن براى مردم آن زمان كار مشكلى بوده و به ابزارهاى پيشرفته نياز داشته باشد ، پس اين نكته در آيه شريفه نمىتواند ، نشانگر اعجاز طبى قرآن باشد .
مرحله خلقت انسان از مضغه :
« مُضْغَةٍ » *
در قرآن :
قرآن كريم در بيان مراحل آفرينش انسان ، پس از علقه از مرحلهاى ديگر به نام
« مُضْغَةٍ » *
ياد مىكند ، كلمه مضغه در قرآن سه مرتبه و در دو آيه به كار رفته است :
1 -
ثُمَّ خَلَقْنَا النُّطْفَةَ عَلَقَةً فَخَلَقْنَا الْعَلَقَةَ مُضْغَةً فَخَلَقْنَا الْمُضْغَةَ عِظاماً
« 1 » پس آن علقه را ( به صورت ) مضغه گردانديم و آنگاه مضغه را استخوانهايى ساختيم ،
هامش
( 1 ) . مؤمنون ( 23 ) ، آيه 14