پذيرى عضله لازم مىباشد برحسب خصوصيّات مختلفه تغيير نمايد چنان كه سكون قليل يا ورزش متوسّط و يك اندازه حرارت و اتّساع عروق و كليّة هر سببى كه خون را بعضله وارد نمايد قابليّت انقباض آن را بيفزايد و بالعكس توقّف دوران دم و خستكى و سكون متمادى و برودت قابليت انقباض عضله را كم كند بالجمله قابليّت تحريك عضله برحسب اسبابى كه تغذيهء عضله و تركيب شيميائى آن را تغيير دهد مختلف و كم يا زياد شود و بدين واسطة حالت سكون عضله با حالت حركت ان تفاوت كلى در بدن حادث مىنمايد چنان كه عضله در حالت سكون و راحت اكرچه تغذيه كند و تنفس نمايد و تركيب شيميائى ان لاينقطع تغيير كند ليكن مثل حالت عمل ان نيست زيرا كه در حالت انقباض و عمل ( مانند حركت و ورزش و مشى و سباحت و امثال اينها ) دوران شديدتر شود و عضله خون بيشتر اخذ نمايد و اوعيه وسيعتر كردد و جذب اكسيژن و دفع انيدريد كربنيك هم افزوده شود و احتراقات درون عضلى زياد كردد بعلاوه خونى كه از ماهيچه خارج شود وريدى و سياهتر و انيدريد كربنيك ان بيشتر مىباشد از هنكام سكون و راحت و اين وريدى و سياه شدن خون با شدت عمل عضله متناسبست و هر قدر عمل ماهيچه زيادتر باشد خون هم سياهتر مىكردد مواد لازمهء احتراق هم كه بوساطت خون مىرسند مانند حالت متعارفى كه سكون باشد نيست بلكه زيادتر به مصرف
حفظ صحت ( فارسى ) — صفحة 87
مساهمون: ميرزا علي خان ناصر الحكماء
ص٨٧