شيرهء تخم خربزه در عرقيات برآورد و شربت بزورى داخل كرده بنوشند و بعد از چندى كه قرحه از مده پاك شود همراه دواى مذكور پنج ماشه قرص گلنار يا قرص كهربا يا قرص شب يا قرص كاكنج و مانند آن كه اندمال قرحه كند بايد داد .
و چون يك دام پوست بيخ قالسه را ريزه ريزه كرده در آب شب تر كنند و صبح اندكى ماليده صاف نموده بنوشند به جهت حرقت بول و سوزاك معمولست و اگر گيرد يك دام نخود مع پوست يك دام شب در يك نيم پاو آب تر نموده صباح به طور بنگ سائيده بنوشند و وقت تشنگى بسى شير ماده گاو تا دو پهر بخورند و بعده برنج با شير غذا سازند در سه روز تخفيف مىبخشد و سفوف قلعى از براى اندمال قرحه نيز مفيد بود همراه تبريد مذكور بخورند .
و چون كتيرا و صمغ عربى به قدر دو ماشه شب در آب تر كنند و صبح ماليده و يا سائيده صاف نموده بنوشند حرقت مثانه و سوزاك را مفيد بود و برگ نورستهء كيكروست گلووست سلاحبيت نيز از براى قرحهء سوزاك نافع بود و عمل زروق يعنى بچكارى در اين باب اثر تمام دارد و خصوص بعد از فصد و مسهل اما رزاقه را به زور و شدت تمام نفشارند و بسيار هم در مقدار و عدد نگيرند تا آفت به مجرى نرسد و علت ديگر مثل ورم خصيه و قرحهء حوالى مقعد عارض نگردد و آشاميدن شير تازهء ممزوج با سه چندان آب به جاى آب مفيد است .
و هرگاه درد شديد باشد چيزى از مخدرات و پچكارى بياميزند غذا ماء الشعير و دال خشكهء كم نمك مناسب بود و از اشياى حريفه و حامضه و ملحه و حلو و لحوم و جماع احتراز ضرور است .
ذكر بعض تراكيب مستعمله در سوزاك از مطلب اساتذهء كرام :
قرص طباشير كافورى بشربت بزورى سرشته بخورند بالايش شيرهء تخم خيارين و كاسنى هر يك شش ماشه شيرهء خار شتر و زيرهء سفيد هر يك چار ماشه عرق شاهتره پاو سير سير شربت بزورى بارد دو توله بنوشند باز بناوق البزور چار ماشه سوده به شربت بزورى سرشته بخورند بعد آن شيرهء مغز تخم هندوانه شيرهء خار خسك شيرهء تخم خربزه هر يك شش ماشه نبات يك نيم توله بنوشند اگر سوزش بسيار باشد لعاب بهدانه سه ماشه و ريشه خطمى شش ماشه افزايند .
ايضا براى سوزاك و جريان مده شيرهء زيرهء سفيد چار ماشه شيرهء تخم خربزه شش ماشه نبات يك توله اسپغول مسلم شش ماشه پاشيده دهند باز شيرهء عنب الثعلب چهار ماشه بناوق البزور سوده چار ماشه افزايند .
ايضا شيرهء خرفه و خار خسك و تخم خربزه هر يك شش ماشه نبات يك نيم توله همراه سفوف معمولى بدهند و شياف ماميثا شياف ابيض سوده در لعاب اسپغول حل كرده بچكارى سازند .
ايضا لعاب گل خطمى سه ماشه شيرهء خرفه شش ماشه شيرهء كاكنج شيرهء زيره سفيد شيرهء بيخالخبار هر يك چهار ماشه شربت انار شيريندو توله كتيرا يك ماشه سوده پاشيده بدهند دوم روز شيرهء تخم خرپزه شش ماشه عوض زيره كنند و قرص كاكنج چار ماشه افزايند روز چهارم بناوق البزور سوده عوض قرص كاكنج نمايند باز گل خطمى سه ماشه عناب پنج دانه به عرق عنب الثعلب عرق شاهتره هر يك هفت توله جوشانيده شيرهء تخم كاسنى شش ماشه شيرهء تالمكهانه چار ماشه شيرهء تخم خربزه شش ماشه شربت بزورى بارد دو توله تخم ريحان سه ماشه دهند و براى ورم و ريم بخور برگ نيم و برگ بكاين نيز بدهند .
و اگر قرحه قريب سوراخ باشد مرهم داخليون به جاى آن چسپانند .
ايضا سفوف قلعى كشته كه در آن پكهان بيدست و در بحث سيلان منى مذكور شد هفت ماشه خورده بالايش شيرهء خيارين شيرهء خيار خسك شيرهء خرفه هر يك شش ماشه در عرق نيلوفر و عرق شاهتره هر يك سه توله عرق گاو زبان چار توله برآورده شربت بزورى بارد چار توله حل كرده بنوشند و پوست هليلهء زرد چهار ماشه پوست هليله سه ماشه آمله دو ماشه شب در آب دو آثار تر نموده صبح ماليد و صاف كرده شب يمانى سوخته شش ماشه كات سفيد مرداسنگ سفيداب قلعى دمالاخوين هر يك چهار ماشه باريك سوده آميخته پچكارى بگيرند .
ايضا است گلو چار ماشه است سلاحبيت دانهء هيل پكهان بيد طباشير هر يك دو ماشه نبات سفيد يك توله كوفته بيخته شش ماشه بخورند و بالايش شيرهء خار خسك شش ماشه شيرهء كاكنج شيرهء گلوى تازه هر يك چار ماشه شربت خشخاش شربت بزورى هر واحد يك نيم توله حل كرده بنوشند و انزروت مدبر به شير خر يا شير بز يك نيم ماشه دمالاخوين سفيداب قلعى شسته كهربا بيخانجبار هر يك ماشه افيون زعفران هر يك يك سرخ فشار كندر نيم ماشه سوده به آب برگ حناى تازه و شير خر يا شير دختر حل كرده به مزرقه در مجرى چكانند .
ديگر سوزاك كه با بول الدم باشد فصد بگيرند و لعاب گل خطمى سه ماشه شيرهء خيارين شيرهء مغز تخم هندوانه شيرهء خار خسك هر يك شش ماشه شيرهء بيخالخببار چار ماشه نبات يك نيم توله اسپغول شش ماشه پاشيده دهند .
ديگر كه با خفقان باشد مصطكى يك ماشه سوده به آملهء مربى يك عدد سرشته به ورق نقره يك عدد پيچيده بخورند بالايش عرق زردك