قئ كند بعد از ان گلقند و سكنجبين ممزوج نموده همراه گلاب بخورد و غذا آب يخنى دهد و همينست علاج قىء و هيضه و گلاب در اين امراض فائده عظيم دارد و
هيضه
آن باشد كه طعام در معده هضم نشود و فاسد گردد و آنچه لطيف و صافى بود بقى مندفع گردد و آنچه غليظ بود باسهال و اگر ازين تدابير مذكوره به نشود سنامكى پنج ماشه تربد سفيد مجوف خراشيده سه ماشه در گلقند آميخته همراه عرق باديان دهد يا روغن بيد انجير به قدر يك توله در عرق باديان حلكرده بخورد و اندكى نيمگرم نموده ضماد كند و از سبوس گندم و نمك تكميد كردن نيز فايده دارد و همچنين تكميد كردن به برگ شبت مفيد بود و هرگاه صاحب هيضه را كه اندك قىء شده غشى پديد آيد و دندان برهم نشيند پس بايد كه شاخها و پاشويه و مشمومات مناسبه به كار برد و نارجيل دريائى و عود صليب و جدوار بنفش به قدر نيم نيم ماشه در گلاب سائيده در حلق چكاند فائده بليغ مىنمايد و همچنين ترياق فاروق و پپيتاكه مستعمل اهل فرنگست چون به قدر يكماشه در گلاب سائيده بدهد نيز فائده مىكند والد شريف در تاليف شريف مىنويسند كه راقم در هيضه و درد شكم به قدر دو ماشه و كم و زياده از ان در گلاب سائيده استعمال نموده نفع كلى بخشيده در سفرى طعام شب گذاشته بودند چند كس صباح آن طعام را خوردند همهها قى كردند قى بند نمىشد و بر اعضاى بعضى اثر كمودت و تيرگى ظاهر شده بود دواى ديگر همراه نبود و والد ماجد غفر اللّه له پپيتا را در گلاب سائيده باوزان مختلفه استعمال نمودند فائده كلى بخشيد و دواى قرنفل براى هيضه بيعديل است و همچنين آن سيب كه دواى مذكور در آن تيار شده است مفيد است و نيز اندكى ازين سيب سائيده اطفال را كه قئ عارض مىشود اگر بخوراند نفع دارد و در اين امراض هرگاه بعد از نضج به تنقيه حاجت آيد بمسهل حار تنقيه كنند و اگر در هيضه طعام مستحيل بصفرا شود و سن و مزاج و ديگر عوارض هم مقتضى باشد علاج آن بعد از قى از شربت انار و سكنجبين و ديگر مبردات كند و اگر درد معده بسبب خلط حار لذاع باشد شيرهء آلوبخارا شيرهء زرشك در عرقيات برآورده سكنجبين شربت انار داخل كرده دهد و بعد از نضج از مسهل بارد تنقيه سازد و گلاب را گرم نموده پارچه به آن تر كرده تكميد كند