تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 1271

مساهمون:

ص١٢٧١
اعليحضرت ظل اللهى خواندند و ميرزا فتح الله بسطامى متخلص به « ذوقى » كه از بلغاء شعراء و مترسلين است قصيده‌اى در فتح هرات انشاد نمود و ميرزا سرخوش هروى را نيز قصيده‌اى در تهنيت اين فتح است كه مطلع آن اين است :
گرچه شد فتح هرى دير اى حسام السلطنه * عاقبت كرديش تسخير اى حسام السلطنه
و به ملاحظهء دير و تسخير كه مجهول و معلوم است بايد گفت حسن معانى به قبح قافيه ارزد . بالجمله پس از آن‌كه هرات مفتوح سپاه منصور گرديد ، نواب و الا حسام السلطنه حسن بيك صندوقدار خود را با عريضه به دربار معدلت‌مدار فرستادند و او در چهارم ربيع الاول به دارالخلافه رسيد . روز ديگر امير حسين خان زعفران‌لو رسيد و مژدهء ضبط و تصرف شهر را آورد . چون بعد از فتح هرات مبلغى خطير بلافاصله زرناب در دارالضرب هرات به اسم مبارك اعليحضرت شاهنشاهى سكه كردند حسين خان يوزباشى حامل آن زر مسكوك گرديده با مجيد خان روانهء دارالخلافه شد و سرتيپ عيسى خان عريضهء ضراعت به درگاه آسمان‌جاه عرض كرد . روز پنج‌شنبه هفتم ربيع الاول در دارالخلافهء باهره جشن گرفتند و چراغانى كردند . روز هفتم سلام عام در تالار تخت مرمر منعقد گرديده عريضهء نواب و الا حسام السلطنه را ميرزا محمد تقى مستوفى ملقب به لسان الملك در پيشگاه حضور مهر ظهور خسروانه قرائت كرد . خطابات ملهمات به جناب صدر اعظم از خدمات نواب و الا حسام السلطنه سلطان - مراد ميرزا والى مملكت خراسان و قوام الدوله و سام خان ايلخانى و ساير سركردگان سپاه فرمودند و ميرزا محمد على خان اصفهانى ملقب به شمس الشعراء و متخلص به سروش قصيده‌اى در تهنيت اين فتح عرض كرده بود كه مطلع آن اين است :
شهر هرى مسخر شاه و ستاره يار * اى غيرت ستاره بدين مژده مى بيار
نظر به تدابير صايبه جناب صدر اعظم كه در كار اين جنگ كرده بودند يك ثوب كاتبى سمور ابرهء رضائى چهل بند بسيار اعلى كه بندهاى آن مرصع به جواهر ثمينه بود از ملابس خاص همايون به جناب معظم