حفظ شده است . شايد باوركردنى نباشد كه در منزل اكثر مردم كوهنشين ميمند خمرهها و كوزههاى سفالى كوچك و بزرگ اوايل دورهء اسلامى مشاهده مىشود كه در زندگى روزمره آنان مورد استفاده قرار ميگيرد .
با در نظر گرفتن موقعيت طبيعى ميمند و باتوجه به قبرستان وسيعى كه در حاشيهء جنوبشرقى قريه و برفراز كوهستانهاى مجاور بين دو رودخانه دكوتومارو پيش رودخانه در طى قرون بوجود آمده است . ميتوان احتمال داد كه اقوام باستانى درهى ميمند و آن مردمى كه به ساختن اين دخمهها و اطاقها همت گماشته و مردگان خود را در محل معروف به دخمه و دژ دفن كردهاند ، مردمى آريائى و آريائى - نژاد و از شاخهء ميترائيستها ( پرستندگان مهر ) بودهاند كه تا قرون پنجم و ششم هجرى آئين خود را در اين ناحيه حفظ كردهاند و سرانجام بر اثر كشمكشها و اختلافات مذهبى و سياسى به دين اسلام درآمدهاند . » و در همين گفتار چنين آمده است :
« . . . . . ساكنين دره ميمند جسد را در فراز كوهستان و در فضاى آزاد قرار ميدادند و پس از متلاشى شدن جسد و ريختن گوشت استخوان باقيمانده را در استودانهاى حاشيه كوهستان دژ و دخمه منتقل و دفن ميكردند . » . . . . « مردمان عصر تاريخى مسكون در اين محل در سراشيبى كوهستان معروف به راهزن و در بين تختهسنگهاى كوه ، آرامگاههاى خود را اغلب به صورت دخمههاى مدور از سنگ ساخته و اشيائى درون قبر گذاشته و با خاك آن را پر كردهاند . اين قبور بيشتر به استودان شبيه است تا به قبر . قطر اين استودانهاى مدور يكمتر و عمق آنها در حدود 70 سانتيمتر است . بعضى از آنها فاقد اسكلت ميباشند و فقط اشيائى درون آنها چيده شده است . اين اشياء عبارتند از ظروف سفالى و يا سنگى كه اغلب رو به مشرق قرار داده شدهاند برخى از اين قبور نيز كاملا خالى ميباشند . »
منظور نگارنده از نقل قسمتى از نوشته آقاى على اكبر سرفراز
سيراف ( بندر طاهرى ) ( فارسى ) — صفحة 169
مساهمون: غلامرضا معصومى
ص١٦٩