گرديد . » ( كتاب ياد شده ص 331 ) .
اما قتل شجاع بهانه مناسبى بدست شايسته خان نايب السلطنه بنگاله داد تا با حملات خود ناوگان رخنگ را منهدم و چيتاگنگ را متصرف گردد . و به عمليات دزدان دريائى « مغ »
Magh
كه اكثر آنان دورگههاى پرتغالى بودند خاتمه بخشيد و نام چيتاگنگ به اسلام - آباد تبديل گرديد .
براى اطلاعات بيشتر ر ك به :
Sarkar ; History of Bengal . Dacca . 1948
شمارهء 99
وارتما كه همراه خواجه ذو النور
( Cozazionor )
و گروه ديگرى از تجار ايرانى در سالهاى اول قرن شانزدهم ميلادى از تناسرى به پيگو سفر كرده است حكايتى نقل مىكند كه ضمن تاييد نوشته سفينه اهميت ايرانيان را در اين منطقه از جهان به خوبى نشان ميدهد . بگفته وارتما پس از اينكه او و خواجه ذو النور بحضور شاه راه يافتند و مال التجاره خود را كه شامل دو شاخه مرجان بسيار نادر و قيمتى بود عرضه كردند شاه از مترجم سوال كرد كه اين مردم از چه مليتند . در پاسخ گفته شد كه ايرانى هستند . سپس شاه بوسيله مترجم پرسيد كه آيا آنها حاضرند متاع خود را به او بفروشند ؟ - ذو النور پاسخ داد كه آنچه دارند در اختيار سلطان مىباشد . در اين موقع شاه اظهار داشت كه چون قريب به دو سال با پادشاه آوه در جنگ بوده اكنون پول نقد در اختيار ندارد اگر بجاى قيمت اشياء ياقوت قبول مىكنند او حاضر به معامله مىباشد .
ذو النور پاسخ داد كه آنان فقط طالب دوستى او هستند و مرجانها را بدون اينكه ياقوت يا جواهر ديگرى خواستار باشند خدمت او تقديم مىكنند .
پس از استماع اين سخنان شاه گفت : « من ميدانم كه ايرانيان بسيار سخى هستند ولى تاكنون كسى را به سخاوتمندى اين مرد نديدهام . » آنگاه بيكى از مستخدمين طرف اعتماد خود دستور داد تا جعبه كوچكى را به حضور آورد . آن شش خانه داشت كه همگى مملو از دانههاى مختلف ياقوت بود . شاه جعبه را پيش ذو النور گذارده و به او امر كرد هرچه ميخواهد بردارد .
ذو النور پاسخ داد : « شاها مرا بيش از حد مشمول الطاف خود فرموديد به ايمانى كه به محمد ( ع ) دارم قسم تمام آن اشياء را با طيب خاطر تقديم حضور داشتم . چه شاها من فقط به منظور جمع - آورى ثروت به دور جهان نمىگردم بلكه ميخواهم مردمان مختلف را بهبينم و با عادات و رسوم آنان آشنا شوم » .
شاه پاسخ داد : « اگرچه من نمىتوانم بر سخاوت شما پيروز شوم ولى آنچه به شما مىدهم قبول نمائيد » .
آنگاه از هريك از شش قسمت جعبه مشتى ياقوت برداشته و به خواجه ذو النور داد