تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى ) — صفحة 376

مساهمون:

ص٣٧٦
خذا خذا گيرى
« مَدْحُوراً »
يعنى دور از رحمت خذاى - تعالى - ؛ و گفته‌اند : رانده . خطاب با رسول است و مراد غير او است ؛ و تقدير آنست كى : قل للكافر . قوله - تعالى - :

[ سوره الإسراء ( 17 ) : آيه 45 ]

وَ إِذا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ جَعَلْنا بَيْنَكَ وَ بَيْنَ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ حِجاباً مَسْتُوراً ( 45 ) درين آيت دو وجه است : اوّل آنك قتادة و زجّاج و جماعتي مفسران گفته‌اند : اى محمّد ! چون ( 739 ) قرآن خوانى ما - كى خذاونديم - . . . تو و ميان 2391 آنانك بروز قيامت و بعث أجسام بنى آدم و عقاب و ثواب اقرار نمىكنند حجابى ظاهر گردانيم تا دلهاى ايشان فهم معاني و حقايق قرآن نكنند ؛ و مقوّى اين معنى ما بعد آيت است :
« وَ جَعَلْنا عَلى قُلُوبِهِمْ أَكِنَّةً »
و قوله : « مستورا » بمعنى ساتر است ، چنانك « وعدا مأتيا » 2392 يعنى آت ، وعدهء آينده آمذه ؛ و گفته‌اند : مستورا عن عيون العباد ، پوشيذه از چشمهاء بندگان ؛ و گفته‌اند : روا بوذ كى حالى بوذ از آنچ متقدّم است ؛ نه وصف حجاب بوذ . و دوم آنك قومي از كفّار رسول را - عليه السّلم - مىرنجانيذند و او را از بيرون آمذن و نماز ظاهر گزاردن منع مىكردند ؛ خذاى - تعالى - او را از چشمهاء كفار در حجاب مىداشت ؛ و رسول - صلّى اللّه عليه و آله - خوذ از چشم كفار بسه آيت در حجاب مىداشت ؛ و آن آيات در سه سورت است : أول در « سورة النّحل » 2393 :
« أُولئِكَ 2394 الَّذِينَ طَبَعَ اللَّهُ عَلى قُلُوبِهِمْ »
تا آخر آيت . دوم در « سورة الكهف » :
« إِنَّا جَعَلْنا 2395 عَلى قُلُوبِهِمْ أَكِنَّةً »
تا آخر آيت ؛ و سئم 2396 در « سورة جاثيه » :
« أَ فَرَأَيْتَ 2397 مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ وَ أَضَلَّهُ اللَّهُ ( 740 ) عَلى عِلْمٍ وَ خَتَمَ عَلى سَمْعِهِ وَ قَلْبِهِ وَ جَعَلَ عَلى بَصَرِهِ غِشاوَةً فَمَنْ يَهْدِيهِ مِنْ بَعْدِ اللَّهِ أَ فَلا تَذَكَّرُونَ »
. « اكنّه » جمع « كنان » بوذ و هر چيز كى چيزى را باز پوشانذ آن را « كن » 2398 گويند . « ان يفقهوه » اى كراهة ان يفقهوه ، يعنى از كراهيت آنك بدانذ ؛ و گفته‌اند : ان لا يفقهوه ، يعنى تا ندانذ .
« وَ فِي آذانِهِمْ وَقْراً »
ثقلا ، گرانى كى از شنيذن منع كنذ .
« وَ إِذا ذَكَرْتَ رَبَّكَ فِي الْقُرْآنِ وَحْدَهُ »
اى قلت لا إله الّا اللّه ، يعنى چون كلمهء توحيد بگويى
« وَلَّوْا 2399 عَلى أَدْبارِهِمْ »
اى رجعوا على أعقابهم ، بپاشنهء پا بازگردند از استماع توحيد . و « نفور » مصدر « نفر » است ، اى هرب ، چون بگريزد ؛ و روا بوذ كى جمع « نافر » بوذ .
« نَحْنُ أَعْلَمُ بِما يَسْتَمِعُونَ بِهِ »
ما - كى خذاونديم - بگفتار ايشان داناتر از آنهائيم كى
دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى ) — صفحة 376 | جويا جهانبخش / أبو المكارم محمود بن أبي المكارم حسنى واعظ