[ 5481 ]
ورس :
بار نباتى است مانند نبات پنبه و مخصوص بلاد يمن و نبات مزبور تا بيست سال گل و ثمر مىدهد و تخمش مانند كنجد و بعد از رسيدن شق شده ، شبيه به موى زرد و مايل به سرخى مانند زعفران مىشود و او را سائيده ، جامه به او رنگ مىكنند و بهترين او ، زرد مايل به سرخى است و قسم سياه او كه حبشى نامند و سرخِ تيره او كه هندى گويند ، زبونتر و نزد بعضى كركم ، بيخ آن نبات است .
او ، در دوّم ، گرم و خشك و قوتش تا چهار سال باقى است . مقوّى باه و با تقريح عظيم و رافع خفقان و رياح غليظه و حصاة و جالى و شرب او رافع بهق و برص سفيد و طلاى او رافع كلف و سعفه و بثور و قوبا .
مورث لاغرى و مضرّ ريه و مصلحش مصطكى و كتيرا و شربتش تا يك مثقال و بدلش مثل او زعفران و نصف او ساذج است .
[ 5482 ]
ورق :
به فتح اوّل و ثانى ، برگ نباتات است و به ضم اوّل و سكون ثانى ، اسم طيور است و به فتح واو و كسر راء ، اسم فضه است .
[ 5483 ]
وزغ :
اسم عربى سام ابرص است و به فارسى ، ضفدع را به اين نام خوانند .
[ 5484 ]
وسخ :
به فارسى چرك گويند و از مطلق او ، مراد ، چرك انسان است .
طلاى چرگ گوش جهت شقاق لب و گزيدن افعى و چرك بدن جهت بواسير و شقاق مقعد و داخس و با موم روغن جهت تحليل اورام نافع است .
[ 5485 ]
وسمه :
كتم است و گذشت .
[ 5486 ]
وسخ كور النحل :
به فارسى بر موم نامند و در عكبر گذشت .
[ 5487 ]
و شيح :
به عربى اسم نباتى است كه در جبال از سنگ مىرويد و در بوى ، شبيه به بوى ليمو است و چوب او بسيار صلب و از او نيزه مىسازند . برگش شبيه به برگ گشنيز و شاخههاى او باريك و بيخ او گره دار و شبيه به سعد .
در آخرِ دوّم ، سرد و خشك و رادع و مقوّى اعضاء و نيم مثقال سائيدهء او با تخم نيم برشت جهت شكستگى اعضاء و ضربه و سقطه و جلوس در طبيخ آن جهت سيلان رحم و نواصير مقعد مفيد است .
[ 5488 ]
وشق :
حيوانى است بسيار كوچكتر از پلنگ و در رنگ و شكل ، مثل آن و دنبالهء او كمتر از شبرى و در تنكابن پلنگ مول نامند و در خواص مانند پلنگ و لباس پوست او