زندگىنامهى رازى
وى بو بكر محمد پور زكريا پور يحيى با آوازه رازى كه وابستهى شهر رى « 1 » است ، شهرى كه در آن زاده شد و پرورش يافت . بر پايه گفتهى بسيارى از تاريخنگاران سال زادن وى 226 ه ق / 840 م « 2 » آورده شده است .
هنگامى كه او اندكى بزرگ شد و بر پاى خود ايستاد پدرش خواست كه آموزش ببيند و در هنر و فنى كارآمد شود تا بتواند آيندهى خود را با آن بسازد پس وى را نزد كيمياگرى گذارد . « 3 »
شهر رى يكى از كانونهاى بزرگ دانش و فرهنگ آن روزگار بود و انجمنها و جلسات علمى و فرهنگى در آنجا تشكيل مىشد و جايگاه آن همچون ديگر كانونهاى علم و دانش بود كه پراكنده در سرزمينهاى ميهن عربى [ ذ : سرزمينهاى اسلامى ] مىباشد .
هامش
( 1 ) . شهر تاريخى رى در نزديكى تهران امروز قرار دارد و از شهرهاى باستانى و كهن و ريشهدار ايران زمين است يونانيان آن را راگيس يا راجيس ناميدهاند .
( 2 ) . « ابو بكر الرازى » - نگارش دكتر فائق فرات ، ولى شاعر نامدار معروف رصافى درباره سال زايش او گفته : [ زايش او سال چهل گذشته از سه سده با بزرگوارى . . . ]
( 3 ) . ابن ابى اصيبعه در ج 1 ص . 314 « عيون الانباء » گفته است : گويند رازى در آغاز كار كيمياگرى را آموزش ديد . از گزارشهايى كه اين سخن را درستتر جلوه مىدهد . اين است كه خودم نسخهاى از « منصورى » بسيار كهن ديدم كه بخش آخر نداشت و بيشتر آن از بخش بالايى سوخته و بر آن اين عبارت نگاشته شده بود « كناش المنصورى تأليف محمد بن زكريا رازى الصيرفى » دارندهى اين دستنوشته به من گفت : اين دستنوشتهى خود رازى است .