درمان كرد . اگر بيمار تن دهد ، او را به تنقيه كردن با پختهى هليله و يا با صبر و سقمونيا وادار كنيد و سپس به روى آن مرهمى كه گفته خواهد شد ، را بماليد .
گزارهى مرهم درمان سعفه از گونهى تازهى آن كه در كودكان ديده مىشود :
عروق صفر « 1 » ( زردچوبه ) و حنا و زراوند و مرداسنگ و پوست انار را برگيرند سپس با سركه نارس و روغن گل سرخ روى آن بمالند .
گزارهى مرهم خشكريشهء كهنه :
نمك و زاگ سوخته و گوگرد و خاك جيوه و مازو و عروق صفر و مرداسنگ و زراوند را برگرفته ، كوبيده و با سركهى نارس و روغن گل سرخ بيآميزند و آن را روى خشكريشه بمالند .
اگر خشكريشه خشك سپيد باشد ، بايد بيمار را به خوردن خوراكىهاى نمورىزا وادار كرد و روغن كدو و بادام شيرين و بنفشه و جز آن را در بينى او چكانيد .
چنانچه خشكريشه كلفت ، بزرگ باشد آن را با كارد بتراشند تا خون بيايد و بر آن داروى تند بگذارند تا ريشهكن شود سپس با مرهمى كه از مرداسنگ و سركه و روغن زيتون و عروق « 2 » گرفته شده ، درمان او را كنند . از چيزهايى كه سعفهى تر ( خونابهاى ) را از ميان مىبرد و ريشهكن مىكند ، مالش دادن چندينباره با سركه و نمك و أشنان سبز است ، تا آن كه خشك شود و فروريزد .
آنچه چهره را سپيد و پوست را درخشان و نرم و هموار مىكند :
آرد نخود و باقلى و جو و نشاسته و كتيرا و تخم ترب را با شير بسرشند سپس آن را شبها روى رخساره بمالند و از فردايش با آب گرم كه در آن سبوس و بنفشه خشك پخته ده شب روى چهره بشويند .
دارويى ديگر :
بادام پوستكندهى شيرين و نشاسته و كتيرا را به همراه آب « عصفر » شبها بر چهره بمالند و روزها با دمپخت بابونه و بنفشهى خيسانده ، بشويند و يا نشاسته و كتيرا و بادام شيرين را با شير بيآميزند و روى چهره بمالند تا يك هفته ، هر هنگام كه خشك شد ، دوباره كار ماليدن را انجام دهند و سپس با آب گرم بشويند .
هامش
( 1 ) . عروق صفر : ن . ك نمايه داروهاى تكى
( 2 ) . عروق : ن . ك نمايه داروهاى تكى