3 - آرامگاه حافظ
پائينتر از دروازهء قرآن دست چپ خيابان عريضى بنام خيابان خرابات جدا مىشود كه آرامگاه حافظ در اوايل آن قرار دارد - بناى اصلى آرامگاه حافظ از آثار كريمخان زند و مربوط بسال 1187 هجرى ( 1773 مسيحى ) بوده ايوانى داراى چهار ستون سنگى در وسط قرار داشت كه از دو جانب شمال و جنوب گشاده بود و در دو سمت آن دو اطاق بنا كرده بودند . قبر حافظ خارج از اين بنا در وسط قبرستان پشت آن قرار داشت و در ادوار بعدى نردهء آهنى در اطراف قبر گذارده بودند كه صورت مناسبى نداشت .
از سال 1314 تا 1317 شمسى بارگاه حافظ بصورتيكه اكنون موجود است از طرف وزارت فرهنگ درآمد ( ش 100 ) سنگ حوضهاى ابنيهء كريمخانى كه ضمن امتداد خيابان زند شيراز خراب گرديد به محوّطهء آرامگاه منتقل و در حوضهاى آنجا به كار گذارده شد و با حفظ چهار ستون اصلى بناى قديمى 16 ستون يكپارچهء سنگى نظير آنها تهيّه نمودند و ايوان بزرگ بيست ستونى كنونى را به طول 56 متر با تزيينات نقّاشى و گچبرى و كاشيكارى تماما بسبكهاى قديم و اصيل شيراز ايجاد كردند و اشعارى از حافظ با كتيبههائى كه تاريخ بنا و نام رضا شاه و وزير فرهنگ وقت ( جناب آقاى على اصغر حكمت ) را در بردارد در محلّهاى مناسب آن نگاشتند ( ش 101 ) . بناى اصلى آرامگاه نيز به صورت سكّوئى با هشت ستون سنگى يكپارچه ( ش 102 ) و سقف مسين و تزيينات كاشيكارى و اشعار ( ش 103 ) در محلّ قبر محاذى وسط ايوان بزرگ در باغ دوّم ايجاد گرديد و سنگ قبر قديم در محلّ اصلى خود محفوظ ماند . شادروان سرلشگر على رياضى رئيس فرهنگ اسبق فارس مخصوصا در ترتيب اين بناى باشكوه نهايت سليقه و مجاهدت را بخرج داد .
آرامگاه اهلى شيرازى كه در سال 942 هجرى وفات يافته است و مزار مرحوم فرصت الدّوله شيرازى كه در 1339 قمرى فوت نمود در پائين آرامگاه حافظ قرار دارد و بزرگان ديگر هم كه ذكر نامشان در اين كتاب مورد پيدا نميكند در محوّطهء مزبور به خاك سپرده شدهاند . آرامگاه خانوادگى قوام در ضلع غربى