تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اردبيل در گذرگاه تاريخ ( فارسى ) — صفحة 239

مساهمون:

ص٢٣٩
گودبردارى شده تقريبا باندازهء يكمتر از كف اصلى عميقتر مىگشت و بدينجهت به « گود » هم نامگذارى مىشد . ورزشكاران در درون گود مىرفتند و تماشاگران در سكوهاى كنار آن مىنشستند . ورزش عبارت از برداشتن وسايل سنگينى مثل « ميل » « 1 » و « كبّاده » « 2 » و نظاير آنها بود و ورزشكار با در دست گرفتن و حركت دادن ، يا باصطلاح بازى كردن با آنها ، بدن خود را نيز موزون با آنها حركت مىداد . گاهى نيز در داخل گود دستهاى خود را در روى زمين و بر تختهء مخصوصى مىگذاشت و با قرار گرفتن بر روى آنها و سرانگشتان پاها « شنو » مىرفت . هدف از اين ورزشها پرورش دادن دليران جنگ‌آور يا قهرمانان كشتى بود تا در نبردهائيكه با دشمن پيدا مىكردند قادر بحمل سلاحهاى سنگين و استفادهء سريع از آنها باشند و يا در كشتى بر پهلوانان فايق آيند . اين نوع ورزش امروز نيز در برخى از نقاط به چشم مىخورد و « ورزش باستانى » نام دارد و بقول كسانى يادگارى از دوران « رستم داستانى » ايران مىباشد . تاريخ پيدايش اين ورزش هم معلوم نيست و چه‌بسا كه شكل ابتدائى آن بدوره‌هاى باستانى و داستانى مربوط باشد ولى رواج آن بعد از دوره‌هاى فترت تاريخى ايران به شاه اسماعيل اول صفوى برمىگردد و در كتابها مىنويسند كه اين شاه جوان ، كه از فراست و نبوع زيادى بهره‌مند بود تحرّك زيادى را براى سربازان و سرداران خود لازم ديد و بدانجهت ورزش را براى آنان به صورت وظيفه‌اى مقرر نمود . بعضى از نويسندگان معاصر كه شرح حال او را نوشته‌اند آورده‌اند كه شاهنامه‌خوانى را هم ، كه امروز از لوازم ورزشهاى باستانى است ، او در عهد خود معمول كرد و علاقه بورزش را تا آنجا نشان داد كه شخصا نيز با سپاهيان خويش در اين كار شركت مىنمود .
هامش
( 1 ) - ميل جسم مخروطى شكل است كه از چوبهاى سنگين مىتراشند . رأس آن منتهى بيك دستگيره مىگردد و ورزشكاران در هردست خود يكى از آنها را گرفته حركاتى را انجام ميدهند . ( 2 ) - كبّاده عبارت از چند رشته ميله و زنجيرهاى آهنى به طول تقريبى يكمتر و نيم است كه بر آنها حلقه‌هاى آهنى ديگرى نيز بسته وزن آن را سنگين مىنمايند . ورزشكاران با دو دست از جائى كه در وسط آن تعبيه شده مىگيرند و كباده را در بالاى سر خود براست و چپ به حركت درمىآورند .