باشد و غير از وجود هيچ نباشد و اشعار به اين معنى در شرع بسيار وارد است . از آن جمله حديث « أصدق كلمة قالها الشّاعر قول لبيد : الا كلّ شىء ما خلا اللّه باطل » « 1 » و نزد صوفيه به كشف ثابت است و بسيارى از علماى ظاهر بر اين معنى اطلاع يافتهاند ، چنانچه رباعى مذكور شد . و قدوة المحققين خواجه نصير الدين طوسى مىگويد كه :
موجود به حق واحد اوّل باشد * باقى همه موهوم و مخيل باشد
هر چيز جز او كه آيد اندر نظرت * نقش دومين چشم احول باشد .
و اگر سليم الفطرتى توفيق تأمل در اين معنى يابد ، زود بر او روشن مىشود . « 2 » و غرض ما تلويحى بود ، نه اثبات اين مدعا .
و الحمد للّه رب العالمين و صلى الله على خير خلقه محمد و آله و صحبه اجمعين « 3 »
تمام شد رساله از تحرير فى التاريخ 27 شهر ذىقعدهء سنهء 1019 در بلدهء احمدآباد .
هامش
( 1 ) . مصباح الشريعة ، ص 60 : أصدق كلمة قالتها العرب كلمة لبيد حيث قال : ألا كلّ . . . .
( 2 ) . شعر و شاعرى در آثار خواجه نصير الدين طوسى ، معظمهء اقبالى ، ط وزارت ارشاد اسلامى ، چاپ اوّل ، 1370 ه . ش ، ص 115 .
( 3 ) . مج : اتمام رساله فى شهر رجب 1299 ه .