يكى محسوب مىشوند و عالم شهادت و ملك ، عالم سوم به حساب مىآيد ، كه بر اين وجه وجيه ، عالم مبتنى بر تثليث است و نه تربيع كه ظاهرا در حكمت مشاء ، جناب شيخ بر آن رفته است كه گويا باطنا نه چنين است .
ص 53 س 8 : بل هم فى لبس من خلق جديد . . . اشارت به حركت جوهرى بل فوق و اشرف بر آن اعنى تجدّد امثال است .
ص 54 س 3 : اعيان ثابته . . . اعيان ثابته در نزد عرفاء ، ماهيّات در منظر حكماء الهى است كه :
ان الاعيان الثابتة ما شمّت رائحة الوجود و ما تشمها .
ص 56 س 10 : ان الاسماء التسعة و التسعين . . . صاحب بحر الغرائب گويد : در حديث وارد شده است از بهترين موجودات و سرور كائنات - عليه افضل الصلوات و اكمل التّحيات - كه : ان للّه تعالى تسعة و تسعين اسما من احصيها دخل الجنة .
شيخ برهان الدين در شرح خود چنين آورده است كه : احصاء در لغت شماره كردن است . و سيد طائفه فرموده كه احصاء خواندن و معنى آن دانستن و توجه نمودن است .
عين القضات همدانى در تمهيدات 345 آورده است كه : ان للّه تسعة و تسعين خلقا من تخلق بها دخل الجنّة . و : ان للّه تسعة و تسعين خلقا من تخلق بواحد منها دخل الجنة .
در فوق نيز گفتيم كه تخلّقوا بأخلاق اللّه ، بدين معنى است . رزقنا اللّه و ايّاكم .
ص 56 س 15 : بينى و بينك . . . به ديوان حلاج ط اول ، ماسينيون ص 90 رجوع شود .
ص 58 س 5 : انا النقطة . . . در شرح آن به بحر المعارف عبد الصمد همدانى ( رضى اللّه عنه ) ط اول / 456 و اسفار ملا صدرا ج 7 ص 34 و جواهر الاسرار آذرى طوسى به تصحيح اين ناچيز رجوع كنيد .
ص 64 س 4 : جنّت و نار . . . حضرت صدرا در مفاتيح الغيب فرمودهاند : قد شاع فى القلوب و استحكم فى الاذهان ان الارواح فى الجنّة و النّار ، و نحن نقول : انّ الجنّة و النّار فى الارواح . اين كلام ، كلامى بسيار بلند و در فهم مباحث معاد ، مفتاحى عظيم است . فتأمل .
ص 66 س 14 : برزخ البرازخ . . . در شرح اين اصطلاح به شرح علامه خلخالى ( رضى اللّه عنه ) بر مناقب منسوب به ابن عربى كه در اصل متن آن كتاب از آن خواجه محمّد دهدار ( صاحب اين شرح ) مىباشد به تصحيح اين كمترين مراجعه شود .
شرح خطبة البيان ( فارسى ) — صفحة 157
مساهمون: محمد بن محمود دهدار شيرازى
ص١٥٧