موجب عدم رضاى مطلق نيست زيرا كه مىبينيم كه :
فقد مرض و تألّم أهل العناية - مع علمنا بأنّهم سعداء و أهل الحقّ - ( حق - سعداء أهل الحقّ - خ ) فى الحياة الدّنيا .
يعنى البته اهل عنايت را مىبينيم كه بيمار مىشوند و در حيات دنيا المهاى بسيار به ايشان راه مىيابد ، با وجود آنكه جزم مىدانيم كه ايشان سعيد و اهل حقاند و حق تعالى از ايشان راضى است چرا نشايد كه اهل دوزخ نيز به وجهى مرضىّ عنه باشند با آن شقاوت عذاب .
فمن عباد اللّه من تدركهم تلك الآلام فى الحياة الأخرى فى دار تسمّى جهنّم .
يعنى چنان كه اهل حق را كه اهل سعادت و مرضى عنهماند در دار دنيا امراض و آلام به ايشان مىرسد چرا نتواند بود كه بعضى از بندگان حق را آلام و زحمتها در حيات آخرت در سراى دوزخ به ايشان برسد و از وجهى مرضى عنهم عند ربهم باشند .
و مع هذا لا يقطع ( فلا يقطع - خ ) أحد من أهل العلم الّذين كشفوا الأمر على ما هو عليه أنّه لا يكون لهم فى تلك الدّار نعيم خاص بهم .
يعنى با وجود آنكه مىتواند بود كه با آن آلام و اسقام به وجهى نزد حقّ مرضى باشند هيچ فردى از اهل علم كه امور چنانچه هست بر ايشان كشف شده باشد به سبيل قطع نگفتهاند و جزم نكردهاند به اينكه اهل دوزخ را در دوزخ نعمتى كه لايق حال ايشان باشد مطلقا نخواهد بود و اصلا لذتى مناسب حال و مقام خود نمىبينند .
إما بفقد ألم كانوا يجدونه فارتفع عنهم فيكون نعيمهم راحتهم عن ( من - خ ) وجدان ذلك الألم ، أو يكون نعيم مستقل زائد كنعيم أهل الجنان فى الجنان و اللّه أعلم .
يعنى نعيم اهل جهنّم به آن باشد كه الم تعذيب كه مىيافتند از ايشان مرتفع شود پس نعيم ايشان از وجدان عدم آن الم و زحمت باشد نسبت به حال ايشان زيرا
شرح فصوص الحكم ( تحقيق حسن حسن زاده آملى ) ( فارسى ) — صفحة 565
مساهمون: حسين بن حسن خوارزمي
ص٥٦٥