حادث گويند نه باقى
( لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ )
( حقيقت ) وجود ظهور كند چه ملائمت و توافق در ظهور طور خويش يعنى در عالم كثرت مظهر وحدت و حسن وجه باقيند و باز چون ظهور آن در مظاهر غير متوافقه بود فنا كه عدم مظهر است ظاهر گردد و وجه عدم توافق و مخالفت عدمى در اينطور ظهور مظهر گشت و كثرت و قبح وجه فانى عدمى ممكنست و حق وجه باقى و وجه فنائى عدم ممكنست
( كُلُّ مَنْ عَلَيْها فانٍ وَ يَبْقى وَجْهُ رَبِّكَ ذُو الْجَلالِ وَ الْإِكْرامِ )
رمز - مدرك از وجه ظاهر حس در اين نشانهء دنياست و مدرك از وجه باطن عقل در اين نشانهء آخرتست و در نشانهء ديگر قضيه منعكس بود و خط وهمى در ميان ظهور و بطون برزخ حدوثست و تتمه اين حقيقت در اسم ظاهر و باطن گفته شد
( وَ مِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى يَوْمِ يُبْعَثُونَ )
نكته - مسافت ميان دنيا و آخرت از مقوله كيف است كيفيت ( من مات فقد قامت قيامة ) و كميّت تابع حقيقت بعثت ( انا و الساعة كهاتين يوم يرونه بعيدا و نراه قريبا ) ( حقيقت ) گفته شد كه تعين در هر طرفة العين منتفى و متجدد مىگردد و انتفاء جزو مستلزم انتفاى كلست در وجود حق كه فياض مطلقست و واهب الصور بىعلت و آلت و مدت و ماده پس هر عالم طرفة العين معدوم مىگردد و عالمى ديگر موجود مىشود
( إِنَّما تُوعَدُونَ