476 فصل ( فى شطح الحصرى أيضا )
( 1181 ) حصرى در شطح گويد كه « آدم - عليه السّلام - در محلّ علل بود « 5 » . از آن بعلل مخاطب شد ، چون گفتند
« إِنَّ لَكَ أَلَّا تَجُوعَ فِيها وَ لا تَعْرى . »
« 6 » و اگر نه كجاست از مقام مجاورت آنكس كه در وى اثر گرسنگى و تشنگى اثر كند ؟ »
( 1182 ) قال : يعنى آدم - عليه السّلام - بدخول بهشت ممتحن بود ، و در علل انسانى مانده بود . بعلّت از مشاهده محجوب شد ، و آن در مجاورت بأكل شجره مشغول شدن بود . لاجرم جزاء امتحان اوّل امتحان ثانى آمد ، چون گفتند
« اهْبِطُوا » *
« 11 » . اوّل گفتند
« أَلَّا تَجُوعَ »
« 12 » . و آخر گفتند
« وَ عَصى آدَمُ »
« 13 » . تحقيق معرفت در عين محبّت موحّد راست . اصطلام از حدّ احكام است ، زيرا كه رؤيت قديم اتّصاف بر صفات قديم اقتضا كند . چون متّصف شد از وحدت ، صمديّت آمد . رسوم اكل و شرب در انسانيّت برخاست . نبينى كه در جوار اعظم غوّاص بحر تجريد ، چون بقلزم قدم فرورفت ، چشمش از غير يكتا شد ؟ زبان كبرياء او را ثنا گفت
« ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغى . »
در جنّت مشاهده اجراخوارگان بهشت را گفت در عالم رسوم كه « لست كأحدكم ، أبيت عند ربّى يطعمنى و يسقينى . »
هامش
( 5 ) آدم عم در محل علل بود : مقابله شود با فصل 464 فوقا
( 6 )إِنَّ لَكَ . .: سورهء 20 ( طه ) آيهء 116
( 11 )اهْبِطُوا *: سورهء 2 ( البقرة ) آيهء 36 و ديگر
( 12 )أَلَّا تَجُوعَ: سورهء 20 ( طه ) آيهء 116
( 13 )وَ عَصى آدَمُ: أيضا ، آيهء 119