جوزى در تذكره خواص الامّه فى معرفة الائمّه و ديگران يكصد و بيست هزار نفر حاضر در غدير خم بودند .
رسول اكرم خاتم الانبياء صلّى اللّه عليه و آله و سلّم تشريف برد بالاى منبرى كه براى آن حضرت مرتب نمودند خطبهء بسيار طولانى قرائت فرمود كه غالب آن خطبه در مدايح و فضايل مولانا أمير المؤمنين على عليه السّلام بود و غالب آياتى كه درباره على نازل شده قرائت و تجديد نمودند و جامعه امت را به خوبى متوجه مقام مقدس ولايت امير المؤمنين عليه السّلام نموده آنگاه فرمودند معاشر الناس الست اولى بكم من انفسكم قالوا بلى قال من كنت مولاه فهذا علىّ مولاه « 1 » .
آنگاه دستها را برداشت و دعا كرد اللّهم وال من والاه و عاد من عاداه و انصر من نصره و اخذل من خذله « 2 » سپس امر فرمود خيمهاى برپا كردند و أمير المؤمنين را امر فرمود در خيمه بنشيند و به تمام امت كه حاضر بودند امر فرمود برويد و با على بيعت كنيد زيرا كه من از جانب پروردگار مأمورم كه از شما بيعت براى على بگيرم اوّل من بايع ذلك اليوم عليّا كان عمر ثمّ ابا بكر ثمّ عثمان ثمّ طلحة ثمّ زبير و كانوا يبايعون ثلاثة ايام متواترة « 3 » .
حافظ - آيا مىشود باور نمود كه امر با اين پراهميتى كه شما بيان نموديد واقع شده باشد و علماء بزرگ آن را نقل ننموده باشند .
داعى - هيچ انتظار نداشتم كه شما اين قسم بيان نمائيد در حالتى كه قضيّهء غدير خم كالشمس فى رايعة النهار ظاهر و هويدا مىباشد و كسى انكار اين معنى را نمينمايد مگر عنود لجوج كه خود را رسوا و مفتضح نمايد .
هامش
( 1 ) اى جماعت مردم آيا من اولى به تصرف از شما در نفسهاى شما نيستم ( اشاره به آيه شريفه النبى اولى بالمؤمنين من انفسهم ) عرض كردند چرا فرمود هر كس را من مولاى او هستم ( يعنى اولى به تصرف در امر او هستم ) پس اين على ( ع ) مولاى اوست ( يعنى اولى به تصرف در امر او مىباشد ) .
( 2 ) خداوندا دوست بدار كسى كه على را دوست بدارد و دشمن بدار كسى كه على را دشمن بدارد يارى كن كسى كه على را يارى كند و واگذار كسى كه على را واگذارد .
( 3 ) اول كسى كه آن روز بيعت كرد عمر و پس از آن ابى بكر و عثمان و طلحه و زبير بودند و اين پنج نفر هر سه روز كه پيغمبر در آن بيابان توقف فرمود متواليا بيعت نمودند .