صورتى كه در واقع ساختن آن مستقل باشد صحيح نيست ؛ البته در بيع اشياى قابل توجه و با اهميت « بنا بر اقوا » صحيح نيست و در غير آنها بنا بر « احتياط [ مستحب ] » ؛ اگرچه صحت معامله براى مميز ، همين چيزهاى جزئى و مختصرى كه سيرهء عقلا بر آن جارى است ، خالى از وجه و قوت نيست . چنانكه اگر نابالغ بهمنزلهء وسيله باشد بهگونهاى كه حقيقت معامله بين دو بالغ باشد مطلقاً اشكالى ندارد . و همانطور كه معاملهء نابالغ براى خودش در چيزهاى با اهميت صحيح نيست ، براى غير خودش هم در صورتى كه وكيل باشد - ولو با اذن ولىّ - صحيح نيست . و امّا اگر تنها جهت اجراى صيغه ، وكيل باشد و اصل معامله بين دو بالغ باشد صحت آن خالى از قرب نيست ؛ پس نابالغ مسلوبالعبارهء نيست ، لكن سزاوار نيست كه احتياط ، ترك شود .
شرايط خريدار و فروشنده
شرح : بهطور كلى صحت بيع داراى دو دسته شروط است :
1 . شرايط متعاقدين ؛ « 1 »
2 . شرايط عوضين ؛ « 2 »
شروطى كه در هريك از بايع و مشترى معتبر است عبارت است از :
شرط اول : بلوغ
در صورتى معامله صحيح است كه هر دو طرف معامله بالغ باشند و به سن تكليف رسيده باشند .
دربارهء انواع اقوال و افعالِ شخص نابالغ و احكام آنها مباحث متنوع و جالبى وجود دارد ؛ از قبيل اينكه : آيا اسلام نابالغ پذيرفته است ؟ آيا عبادات صغير شرعيت دارد يا
هامش
( 1 ) . يعنى متعاملين يا « بايع و مشترى » .
( 2 ) . يعنى ثمن و مثمن يا عوض و معوض . .