مِنَ الرُّسُلِ
/ 35 و به قولى آيه
أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ . . .
/ 8 نيز در مدينه نازل گشته است .
خلاصهء سوره و غرض آن
5 - در اين سوره ابتدا براى معاد استدلال مىشود كه
ما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما إِلَّا بِالْحَقِّ
سپس در آيات مفصلى مشركان و معبودهاى باطل مورد حمله واقع مىشوند و در ضمن گفته مىشود كه نبوت آن حضرت چيز نو ظهورى نيست ، موسى و تورات قبل از او آمدهاند ، سپس دو نمونه براى آدم مؤمن و كافر نقل شده باز به مسألهء معاد بر مىگردد كه :
وَ يَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِينَ كَفَرُوا عَلَى النَّارِ . . .
/ 20 آن گاه جريان قوم هود عليه السّلام به صورت يك شاهد عينى در تار و مار شدن مشركان و هيچكاره بودن اصنام آورده مىشود .
و پس از اشاره به اينكه جن ، قرآن را شنيده و ايمان آوردند ولى مشركان با آنكه قرآن با زبان آنهاست ايمان نياوردند ، باز مسأله معاد مطرح مىشود كه
أَ وَ لَمْ يَرَوْا أَنَّ اللَّهَ الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ لَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ بِقادِرٍ عَلى أَنْ يُحْيِيَ الْمَوْتى
/ 33 و بلا فاصله مىفرمايد :
وَ يَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِينَ كَفَرُوا عَلَى النَّارِ
و در آخر با
يَوْمَ يَرَوْنَ ما يُوعَدُونَ . . .
سوره پايان مىيابد .
على هذا مىشود گفت : نظر عمدهء قرآن در اين سوره به معاد و انذار به واسطه آنست و آيه
ما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ . . .
به حكم برائت استهلال مىباشد ، مطالب ديگر به حكم طردا للباب و تكميل غرض اصلى است .