آن حضرت راجع به آينده دينش بود ، چنان كه از
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ
استفاده مىشود ، در اوّل سورهء فتح ، ذيل
لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ ما تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ
در اين باره صحبت خواهد شد .
تسبيح ، تنزيه خداست از نقائص و آلودگيها ، حمد ، درود و ثناست در مقابل نعمتهاى خداوند ، « عشى - ابكار » كنايه از تداوم است مانند :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْراً كَثِيراً وَ سَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَ أَصِيلًا
احزاب / 42 بعضى گويند : مراد نمازهاى پنجگانه است .
56 -
إِنَّ الَّذِينَ يُجادِلُونَ فِي آياتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطانٍ أَتاهُمْ إِنْ فِي صُدُورِهِمْ إِلَّا كِبْرٌ ما هُمْ بِبالِغِيهِ
.
تأكيد
إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ
است ، يعنى : صبر كن موفّق خواهى شد ، آنان كه در مقابل دين تو مجادله مىكنند دليلى ندارند . علّت مجادلهء آنها فقط استكبار آنهاست . ضمير « بالغيه » راجع به « كبر » است مراد ، مسبّب كبر است كه همان غلبه بر حقّ باشد ، يعنى : آنها در اين مجادله به مرادشان نخواهند رسيد .
فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ
.
گويى اين جمله در مقابل
وَ قالَ مُوسى إِنِّي عُذْتُ بِرَبِّي وَ رَبِّكُمْ مِنْ كُلِّ مُتَكَبِّرٍ لا يُؤْمِنُ بِيَوْمِ الْحِسابِ
است يعنى : تو هم مانند موسى از شرّ مشركان به خدا پناه ببر . كه او گفتهها را مىشنود و به حال استعاذه كنندگان بيناست .
57 -
لَخَلْقُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ أَكْبَرُ مِنْ خَلْقِ النَّاسِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ
.
به نظر مىآيد : اين آيه در رابطه با
ما هُمْ بِبالِغِيهِ
است يعنى كائنات