نيكوكاران را امتحان مىكنيم و آن گاه پاداشى مىدهيم چنان كه الميزان فرموده است .
به نظر بعضى « كذلك » اشاره است به « قد صدقت » يعنى همانطور كه خواب تو عملى شد پاداش نيكوكاران نيز حتمى و عملى است .
106 و 107 -
إِنَّ هذا لَهُوَ الْبَلاءُ الْمُبِينُ وَ فَدَيْناهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ
.
يعنى مذبوح بزرگى را عوض قربانى اسماعيل كرديم ، در الميزان فرموده :
آن قوچى بود كه جبرئيل از جانب خدا آورد چنان كه در اخبار هست ، مراد از عظمت ، بزرگى مقام آنست كه از جانب خدا بود .
اما به نظر مىآيد : منظور از ذبح عظيم قربانى همه سالهء حاجيان در مراسم حج باشد چنان كه در نكتهها خواهد آمد و نيز خواهد آمد كه ذبيح اسماعيل بوده است نه اسحاق .
108 -
وَ تَرَكْنا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ
در آيهء 78 گفته شد كه ظاهرا مراد از آن بقاء شريعت و دعوت او است « تركنا » به معنى « ابقينا » و مفعول آن دعوت و شريعت است يعنى : « ابقينا له دعوته فى الاخرين » طبرسى رحمه اللَّه آن را ذكر حسن و نام نيك مىداند و مىگويد « تركنا عليه ذكرا جميلا و اثنينا عليه في امة محمّد صلّى اللَّه عليه و آله .
109 -
سَلامٌ عَلى إِبْراهِيمَ
در جريان نوح عليه السّلام گفته شد ظاهرا اين سلام از جانب خداست يعنى :
« سلام منا على ابراهيم » : نظير :
سَلامٌ قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رَحِيمٍ
يس / 59 .
110 - 111 -
كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ إِنَّهُ مِنْ عِبادِنَا الْمُؤْمِنِينَ
اشاره به « تركنا - سلام » است تشبيه دربارهء مطلق پاداش است نه اينكه