نقل شده : قطيفهاى از غنائم « بدر » مفقود شد ، بعضى احتمال دادند كه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله آن را برداشته است ، آيه در ردّ آن نازل گرديد . اوّلا آيهء دربارهء « احد » است ثانيا اين نقلها بسيار بعيد مىباشد در المنار و مجمع البيان روايتى نقل شده كه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله از خيانت كردن نهى فرمود و اينكه شخص خائن ، شتر و اسب خيانت شده را روز قيامت با خود خواهد آورد و چون روايت از أبو هريره بود از نقلش منصرف شدم .
ظهور آيه آنست كه : چيز خيانت شده را با خود خواهد آورد ، ممكن است اشاره به معلوم شدن خيانت باشد و اللَّه العالم .
ثُمَّ تُوَفَّى كُلُّ نَفْسٍ ما كَسَبَتْ وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ
يعنى : هر كس ( از جمله آن خيانت كننده ) اعمّ از آنكه نيكوكار باشد يا بدكار ، عملش به او تمام و كمال داده مىشود نه نيكوكار مظلوم مىشود كه پاداش كم دريافت كند و نه بدكار ، كه كيفر فزون به بيند . مقتضاى عدل همين است .
162 -
أَ فَمَنِ اتَّبَعَ رِضْوانَ اللَّهِ كَمَنْ باءَ بِسَخَطٍ مِنَ اللَّهِ وَ مَأْواهُ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ
:
يعنى : آن كس كه تابع رضاى خداست با آن كس كه قرين غضب خداست يكسان نيست ، على هذا رسول خدا كه تابع رضاى خداست نمىشود خيانت كند و قرين غضب خدا گردد قياس مع الفارق است .
163 -
هُمْ دَرَجاتٌ عِنْدَ اللَّهِ وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِما يَعْمَلُونَ
.
اين درجات براى كسانى است كه تابع رضاى خدا باشند دربارهء بد كاران دركات گفته مىشود
إِنَّ الْمُنافِقِينَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ
نساء / 145 و اگر هر دو گروه مراد باشد لا بد از باب تغليب است .
تقدير آيهء « هم ذو درجات » است ممكن است پس از بازگشت اعمال و لا حق شدن بابدان ، خود انسانها درجات باشند ولى در آيات ديگر
لَهُمْ دَرَجاتٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ