اظهار نكند لعنت خدا بر اوست . چه بسيار بلاهايى كه از كتمان حقائق به بشر رو آورده و حق را در لباس باطل و بالعكس نشان داده است .
يهود و نصارى بشارت عهدين را در باره رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله كتمان كردند و تفرقه انداختند ، و صحابه وصاياى آن حضرت را درباره على بن ابى طالب و اهل بيت عليهم السّلام كتمان كردند چه حقائقى كه به وسيلهء از خدا بيخبران كتمان نشده و نمىشود اگر دنيا دوستان و ترسويان حقائق اسلام را پنهان نمىكردند يقينا امروز جهان قيافهاى غير از اين داشت .
160 -
إِلَّا الَّذِينَ تابُوا وَ أَصْلَحُوا وَ بَيَّنُوا فَأُولئِكَ أَتُوبُ عَلَيْهِمْ وَ أَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيمُ
اين آيه استثنايى است از آيهء فوق . يعنى آنان كه پس از كتمان به مقام توبه آيند و گذشته را جبران كنند مورد عفو قرار خواهند گرفت ، ظاهرا مراد از « أصلحوا » آنست كه خود را اصلاح و نيتشان را پاك گردانند يا مراد اصلاح چيزى است كه با كتمان كردن آن را فاسد كردهاند و منظور از « بيّنوا » آنست كه مطلب كتمان شده را روشن و آشكار سازند ، خدا با لطف و كرم به سوى آنان برخواهد گشت كه خدا بسيار توبهپذير و مهربان است . اين منتهاى مهربانى است كه درهاى برگشت و توبه را باز گذاشته است .
161 -
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ ماتُوا وَ هُمْ كُفَّارٌ أُولئِكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللَّهِ وَ الْمَلائِكَةِ وَ النَّاسِ أَجْمَعِينَ
اين آيه به نظرم به مناسبت آيه
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ . . .
آمده است .
مراد از « الذين كفروا » آنهايى هستند كه دانسته حق را انكار مىكنند و كفرشان از روى عناد است نه جهل . اگر آنها در حال كفر از دنيا روند مورد لعنت و عذاب خداوند قرار مىگيرند ملائكه نيز آنها را نفرين مىكنند كه راه توحيد و سعادت را مسدود كردهاند ، مردم نيز به زبان حال و قال لعنت مىكنند كه در