تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — صفحة 154

مساهمون:

ص١٥٤
ميكنند و عبادت . (
وَ لا يَسْتَحْسِرُونَ
) سستى و فتور ندارند و خستگى پيدا نميكنند .

[ سوره الأنبياء ( 21 ) : آيه 20 ]

يُسَبِّحُونَ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ لا يَفْتُرُونَ ( 20 ) تسبيح مىكنند شب و روز فترت ندارند . يعنى آنى از تسبيح غافل نمىشوند . (
يُسَبِّحُونَ
) : همان كساني كه نزد پروردگار هستند به همان معنى كه ذكر شد و تكبّر از عبادت ندارند و سستى و خستگى ندارند ، و تسبيح پروردگار مىكنند - تسبيح تنزيه پروردگار است از كلّيهء عيوب و نواقص و قريب المعنى است با تقديس - و دو اسم از اسماء الهيّه است « سبّوح قدّوس رب الملائكة و الروح » و فرق بين اين دو اسم تسبيح سلب صفات رذيله و عيوب و نواقص امكانيه است ، و تقديس طهارت از جميع كثافات و پليدىهاى امكانيّه است ، و بعبارت آخرى مستجمع جميع كمالات و منزه از جمع عيوب كه مفاد و معناى واجب الوجودى است . زيرا بزرگترين نقص امكان است كه ممكن سر تا پا محتاج است چه در وجود و چه در بقاء آن به آن احتياج به افاضه دارد و عيب و نقص ملازم فقدان است ، و واجب الوجود صرف وجود به أعلى مراتب وجود است غير متناهى و غير محدود ، و فقدان از لوازم ماهيّات است كه عبارت از محدوديت است كه ماهية حدّ وجود است ، و نسبت محدود به غير محدود اگر بگوئيم : نسبت قطره است به دريا غلط گفته‌ايم زيرا دريا هم محدود است . (
اللَّيْلَ وَ النَّهارَ
) : كنايهء از دوام است حتى اگر بگوئيم آن به آن هم به اندازهء فهم ما است . زيرا آن ظرف زمان است و پيش از آنكه ليلى و نهارى و زمانى باشد تسبيح پروردگار مىكردند كه گفتند : دهر فوق زمان است و سرمد فوق دهر .