[ سوره النحل ( 16 ) : آيه 106 ]
مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ مِنْ بَعْدِ إِيمانِهِ إِلاَّ مَنْ أُكْرِهَ وَ قَلْبُهُ مُطْمَئِنٌّ بِالْإِيمانِ وَ لكِنْ مَنْ شَرَحَ بِالْكُفْرِ صَدْراً فَعَلَيْهِمْ غَضَبٌ مِنَ اللَّهِ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ ( 106 )
كسى كه كافر شد به خداوند از بعد آنكه ايمان آورده بود مگر كسى كه اكراه كردند او را و قلبش مطمئن بايمان باشد و لكن كسى كه سينه او بكفر منشرح شده پس بر اينها غضب الهى متوجه مىشود و از براى آنها عذاب عظيم است اين آيه شريفه مشتمل بر چند جمله است .
جمله اولى راجع بمرتدّ است و مرتدّ كسى را گويند كه پس از اسلام كافر شود و اين دو قسم است مرتد فطرى و مرتد ملّى امّا فطرى كسى را گويند كه نطفه او در اسلام منعقد شده باشد و اين محكوم به احكام خمسه پنج حكم دارد .
( 1 ) نجاست بدن .
( 2 ) انتقال جميع اموالش بوراث مسلمان و اگر در هيچ طبقات ارث وارث مسلمى ندارد منتقل به امام مىشود چون
( امام وارث من لا وارث له )
است .
( 3 ) بينونت زوجه او بايد چهار ماه و ده روز عده نگه دارد كه عدّه وفات است بنصّ قرآن
أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَ عَشْراً
پس از آن شوهر كند ، ( 4 ) محكوم بقتل است .
( 5 ) كه محل خلاف است بين علماء كه توبه او قبول مىشود يا نميشود مشهور قائل بعدم قبول هستند جماعتى قائل هستند بقبول توبه او و جماعتى قائل به اينكه بر حسب باطن قبول است و نجات از عذاب آخرت دارد ولى بر حسب ظاهر قبول نيست و احكام مرتد بر او بار مىشود و تحقيق كلام اينست كه توبه او قبول است غاية الامر اگر قبل از ثبوت نزد حاكم توبه كرد قبول و احكام مرتد بر او بار نميشود به اين معنى كه اگر مالى تحصيل كرد مالك مىشود و اگر زنى را تزويج كرد عقدش صحيح است و حكم قتل هم از او بر طرف مىشود نه اينكه اموال سابقه به او برگردد و زوجه او زوجه او شود و اگر بعد از ثبوت توبه كند احكام بر او جاريست و امّا ملّى آنكه كافر بوده