[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 213 ]
كانَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ وَ أَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ وَ مَا اخْتَلَفَ فِيهِ إِلاَّ الَّذِينَ أُوتُوهُ مِنْ بَعْدِ ما جاءَتْهُمُ الْبَيِّناتُ بَغْياً بَيْنَهُمْ فَهَدَى اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا لِمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ مِنَ الْحَقِّ بِإِذْنِهِ وَ اللَّهُ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ ( 213 )
( مردم يك گروه بودند پس خداوند پيغمبران را بر انگيزانيد در حالى كه مژده دهنده و بيم كننده بودند و با آنان كتاب براستى نازل فرمود براى اينكه در ميان مردم در آنچه اختلاف نمودهاند حكم كند ، و در كتاب اختلاف ننمودند مگر كسانى كه به آنها كتاب داده شد ، بعد از آنكه دليلهاى روشن براى آنها آمده ، و اين اختلاف از جهت حسد و ظلم بين آنان بود پس خداوند بمشيت خود اهل ايمان را هدايت فرمود نسبت به آنچه در آن از حق اختلاف نمودند ، و خداوند هر كه را بخواهد به راه راست هدايت ميفرمايد ) كلام در تفسير اين آيه با استفاده از اخبار وارده از طريق ائمه اطهار ( ع ) پس از صرف نظر از كلمات مفسرين در چند مقام واقع مىشود .
( مقام اول ) در بيان جمله
كانَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً
كلمة امّت در قرآن بر چند معنى اطلاق شده :
1 - گروه و جماعت مانند
وَجَدَ عَلَيْهِ أُمَّةً مِنَ النَّاسِ يَسْقُونَ
« 1 » و بر مرد جامع خوبيها كه به او اقتداء كنند مانند
إِنَّ إِبْراهِيمَ كانَ أُمَّةً قانِتاً لِلَّهِ
« 2 »
هامش
( 1 ) - سوره قصص آيه 22
( 2 ) - سوره نحل آيه 119