مسأله 2568 - اگر چيزى را كه مثل گوسفند قيمى است و خصوصيات هر فرد از آن با فرد ديگر فرق دارد غصب نمايد و از بين برود چنانچه قيمت بازار آن فرق نكرده باشد ولى در مدتى كه پيش او بوده مثلًا چاق شده باشد بايد قيمت وقتى را كه چاق بوده بدهد .
مسأله 2569 - اگر چيزى را كه غصب كرده ديگرى از او غصب نمايد و از بين برود صاحب مال مىتواند عوض آن را از هر يك از آنان بگيرد ، يا از هر كدام آنان مقدارى از عوض آن را مطالبه نمايد و چنانچه عوض مال را از اولى بگيرد ، اولى مىتواند آنچه را كه داده از دومى بگيرد ، مگر اينكه دومى برگردانده باشد مال را به اولى و در نزد او تلف شده باشد كه بنابراين ديگر نمىتواند از دومى چيزى مطالبه نمايد ولى اگر از دومى بگيرد ، او نمىتواند آنچه را داده از اولى مطالبه نمايد .
مسأله 2570 - اگر چيزى را كه مىفروشند يكى از شرطهاى معامله در آن نباشد مثلًا چيزى را كه بايد با وزن ، خريد و فروش كنند بدون وزن معامله نمايند معامله باطل است و چنانچه فروشنده و خريدار با قطع نظر از معامله راضى باشند كه در مال يكديگر تصرف كنند اشكال ندارد و گرنه چيزى را كه از يكديگر گرفتهاند مثل مال غصبى است و بايد آن را به هم برگردانند و در صورتى كه مال هر يك در دست ديگرى تلف شود ، در صورتى كه اصل تصرف در مال با اذن خريدار و فروشنده باشد اگر چه بعضى گفتهاند ضامن است ولى ضامن بودن به قيمت واقعى اگر بيشتر از قيمتى است كه براى هر يك در معامله در نظر گرفته شده است خالى از اشكال نيست بلكه اصل ضامن بودن هم خالى از اشكال نيست چه بدانند كه معامله باطل است يا ندانند چون اينجا تصرف با اذن است و با زور و تعدى نيست .
مسأله 2571 - هرگاه مالى را از فروشنده بگيرد كه آن را ببيند يا مدتى نزد خود نگهدارد تا اگر پسنديد بخرد در صورتى كه آن مال تلف شود اگر چه بعضى گفتهاند كه ضامن است ولى چون تصرف با اذن فروشنده بوده و تصرف آن شخص ، تصرف عدوانى نيست ضامن بودن او خالى از اشكال نيست .
رساله عمليه هداية المتقين (به انضمام رساله مضاربه و مسائل ديگر روز) (فارسى) — صفحة 470
مساهمون: الشيخ محمد على إسماعيل پور القمشهاى
ص٤٧٠