و همچنين مىفرمايد :
« اذا مَدَحْتَ اخاكَ فى وَجْهِهِ فَكَانَّما امْرَرْتَ عَلى حَلَقِهِ الْمُوسى » « 1 »
و حضرت امير عليه السلام نيز فرموده است :
« مَنْ مَدَحَكَ فَقَدْ ذَبَحَكَ » « 2 »
چنين مدحى چه بسا ممدوح را مغرور سازد ، به خود ببالد و عجب و كبر به خود راه دهد ، گناهانى كه سرآغاز بسيارى از معاصى و همهء انواع ظلم به خدا و غير و خود شمرده شده است .
شخصى در حضور پيامبر صلى الله عليه و آله از كسى تعريف مىكرد ، حضرت به وى فرمود :
« لاتُسْمِعَهُ فَتُهْلِكَهُ ، لَوْ سَمِعَكَ لَمْ يُفْلِحْ » « 3 »
ظرف حلم همهء انسانها مثل هم نيست ، و چه بسيارند كسانى كه با مدح و ستايش از كوره در رفته و خود را در دام ابليس و اسير او قرار مىدهند .
قال على عليه السلام :
« كَمْ مِنْ مَغْرُورٍ بِحُسْنِ الْقَوْلِ فيهِ ، كَمْ مِنْ مَفْتُونٍ بِحُسْنِ الثَّناءِ عَلَيْهِ » « 4 »
و نيز مىفرمايد :
« اجْهَلُ النَّاسِ الْمُغْتَرُّ بِقَوْلِ مادِحٍ مُتَمَلِّقٍ يُحَسِّنُ لَهُ الْقَبيحُ وَ يُبَغِّضُ الَيْهِ النَّصيحُ » « 5 »
هامش
( 1 ) - وقتى برادر خود را در مقابل ديدگانش مدح كنى همانند اين است كه برايش تيغ كشيده باشى . ( محجّة البيضاء - جلد 5 - صفحه 283 ) .
( 2 ) - كسى كه تو را ستايش كرده در واقع تو را ذبح نموده است . ( غرر الحكم ) .
( 3 ) - به گوش او مرسان كه او را هلاك مىكنى ، اگر از تو بشنود ، رستگار نمىشود . ( كنز العمال - 8339 ) .
( 4 ) - چه بسا انسانهائى كه بهواسطه سخنانى كه در موردشان گفته مىشود ، مغرور شوند ، و چه بسا كسانى كه بهواسطه ستايش ديگران گرفتار شدند و به فتنه افتادند . ( غرر الحكم ) .
( 5 ) - جاهلترين مردم كسى است كه به سخن مدح كننده چاپلوسى فريفته شود ، كسى كه زشتيها را نزد او نيك و خوبيها را زشت جلوه دهد . ( غرر الحكم ) .