جعفر بن محمد ( صادق ) مىفرمايد : اگر فرشتگان مقرب و پيامبران مرسل ، معاندان اهل بيت را شفاعت كنند ، شفاعت نمىشوند .
لو انّ الملائكة المقرّبين و الانبياء المرسلين شفّعوا فى ناصب ما شفّعوا . « 1 »
شبههها و ايرادها
در پايان اين بحث به چند شبهه و پاسخ آنها مىپردازيم .
1 - دانش خداوند ازلى و ابدى است و لذا تغيير نمىكند ؛ چون تغيير دانش نوعى محدوديت است و اين با حدوث سازگار است نه با ازلى بودن ؛ در حالى كه شفاعت گنهكارى كه سرنوشت او آتش بوده ، و پذيرش اين شفاعت و رفتن وى به بهشت تغيير دانش الهى است .
در پاسخ اين ايراد بايد گفت كه تغيير سرنوشت گناهكار ، موجب تغيير دانش الهى نمىشود ، بلكه تنها معلوم ( خود شخص ) متغير شده است ؛ خداوند از قبل مىدانسته كه اعتقاد درست اين شخص ، او را نجات مىدهد و البته نجات او بستگى به زمينههايى دارد كه مىبايست از سوى خود او محقق شود . براى بررسى بيشتر اين پاسخ ، بايستى به بحث « بدا در تكوين » مراجعه كرد .
2 - سنتهاى الهى قابل تغيير نيست .
فَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللَّهِ تَبْدِيلًا وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللَّهِ تَحْوِيلًا
. « 2 »
« در طريق خداوند ، هيچ تبديلى نمىيابى و در سنت او تغييرى نمىبينى . »
و سنت خدا بر اين تعلق گرفته كه به گنهكاران عذاب را بچشاند .
. . . فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ بِذُنُوبِهِمْ وَ ما كانَ لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ واقٍ
. « 3 »
« . . . خداوند آنها را به گناهانشان گرفت و آنان در برابر عذاب او مدافعى نداشتند . »
هامش
( 1 ) - بحار الانوار ، ج 8 ، ص 42 .
( 2 ) - فاطر ، 43 .
( 3 ) - غافر ، 21 .