خدا در زمين چيزى كمتر از عقل نيافريد ، عقل در زمين از ياقوت سرخ كمتر است .
2709 « مَثَلُ الْمُؤْمِنِ مِثْلُ السُّنْبُلَةِ يُحَرِّكُهَا الرّيحُ فَتَقُومُ مَرَّةً وَتَقَعُ أُخْرى وَمَثَلُ الْكافِرُ كَمَثَلِ الْارُزَةِ لا تزَالُ قائِمَةً حَتّى تَنْقَعِرٌ » « 1 »
مَثَل مؤمن مانند خوشهء درخت است ، باد آن را تكان مىدهد و خوشه گاهى مىايستد و گاهى مىافتد ، و حكايت كافر چون درخت صنوبر است كه همواره بپاست تا از ريشه برآيد .
2710 « مَثَلُ الْجَليسِ الصَّالِحِ مِثْلُ الدّاري إِنْ لَمْ يَجِدْكَ مِنْ عَطْرِهِ عَلَّقَكَ مِنْ ريحِهِ وَمَثَلُ الْجَليسِ السُّوءِ مِثْلُ صاحِبِ الْكَيرِ إِنْ لَنْ يُحْرِقْكَ مِنْ شَرارِ نارِهِ عَلَّقَكَ مِنْ نَتِنِهِ » « 2 »
مَثَل همنشين صالح مَثَل عطار است كه اگر از عطرش چيزى نيابى ، بوى خوش آن به تو آويزد .
مَثَل همنشين بد مَثَل كوره است كه اگر شراره آن تو را نسوزاند ، بوى بد آن به تو مىآويزد .
2711 « مَثَلُ أَهْلِ بَيْتى مِثْلُ سَفينَةِ نُوحٍ مَنْ رَكِبَ فيها نَجى وَمَنْ تَخَلَّفَ عَنْها غَرَقَ » « 3 »
مَثَل خاندان من مَثَل كشتى نوح است هر كه در آن سوار شد ، نجات يافت و آنكه از آن بازماند ، غرق گرديد .
2712 « مَثَلُ الْمُؤْمِنينَ في تَوادِّهِمْ وَتَراحُمِهِمْ كَمثَلِ الْجَسَدِ إِذا اشْتَكى بَعْضُهُمْ تَداعى سائِرُهُمْ بِالسَّهَرِ وَالْحُمّى » « 4 »
مَثَل مؤمنين در مهربانى و دلسوزى و عطوفت مَثَل جسمى است كه هر وقت عضوى به درد آيد ديگر اعضا با بيدارى و تب با عضو بيمار همنوا مىشوند .
2713 « مَثَلُ الْمُؤْمِنِ كَمَثَلِ الْمِنْخَلَةِ لا تَأْكُلُ إِلّا طَيِّباً وَلا تَضَعُ إِلّا طَيِّباً » « 5 »
هامش
( 1 ) - ( . . . السُّنْبُلَةِ تُحَرِّكُهَا الرّيحُ . . . ) مسند شهاب ، 2 ، 281 .
( 2 ) - مسند شهاب ، 2 ، 287 .
( 3 ) - معجم الكبير ، 3 ، 45 .
( 4 ) - ( . . . وَتَراحُمِهِمْ وتَعاطُفِهِمْ مِثْلُ الْجَسَدِ إِذا اشْتَكى بَعْضُهُ تَداعى سائِرُهُ بِالسَّهَرِ وَالْحُمّى ) مسند شهاب ، 2 ، 283 .
( 5 ) - ( . . . كَمَثَلِ النَّخْلَةِ لا تَأْكُلُ . . . ) مسند شهاب ، 2 ، 278 .