ممكن است اگر حق شخصى خود را ناديده بگيرم ، غائلهاى ايجاد نشود .
3 . « وَ الَّذِينَ يَبِيتُونَ لِرَبِّهِمْ سُجَّداً وَ قِيَاماً » . « 1 »
پيامبر ، بندگان صالح من را مىشناسى ، در حالى شبها براى آنها مىگذرد كه ساجديناند و قائميناند در نيمههاى شب ، در اوقاتى كه چشمها خوابيده است ، اين انسان بيدار است : « سُجَّداً وَ قِيَاماً » . راوى مىگويد در نيمههاى شب زين العابدين عليه السلام را مىديدم كه دست به دعا برداشته است و چنين مىگويد :
سَيِّدِى عَبْدُكَ بِبَابِكَ أَقَامَتْهُ الْخَصَاصَةُ بَيْنَ يَدَيْكَ يَقْرَعُ بَابَ إِحْسَانِكَ بِدُعَائِهِ وَ يَسْتَعْطِفُ جَمِيلَ نَظَرِكَ بِمَكْنُونِ رَجَائِهِ فَلَا تُعْرِضْ بِوَجْهِكَ الْكَرِيمِ عَنِّى . « 2 »
خدا بنده تو ، به در خانه تو آمده است ، با دست دعا در رحمتت را مىكوبد .
بِوَجْهِكَ الْكَرِيمِ ، يعنى خدا روى كرمت را از من برنگردان . خدا در نيمه شب به حضورت آمدهام ، مرا بپذير : « تَقَبَّل مِنّى » . چه جملهاى است گوش بدهيد ، دوستان عمل كنيد ، به اينها « تقبّل منى و أعل ذكرى ، و ارفع درجتى ، و حطّ وزرى » و مرا بپذير ، قبول كن بر گناهانم عفو كن ، حسنات را بر من متوجه كن گناهانم را ناديده بگير .
4 . « وَ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا اصْرِفْ عَنَّا عَذَابَ جَهَنَّمَ إِنَّ عَذَابَهَا كَانَ غَرَاماً » . « 3 »
بنده خوب خدا دست به درگاه خدا چنين مىگويد : « رَبَّنَا اصْرِفْ عَنَّا عَذَابَ جَهَنَّمَ » ؛ پروردگارا ، آتش جهنم را از من دور كن ، وسيله و سبب آتش را دور كن ، كلام و رفتار من و حركت و سكون من همه و همه براى من آتش است يا براى من بهشت است . اى انسان كمال اهميت را بايد بدهى . « إِنْ تُبْدُوا مَا فِى أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ » . « 4 » به حساب آنچه فكر كردى ، به حساب آن جلسه كه نشسته بودى ، چه فكر مىكردى ؟ به ضرر يا به نفع چه كسى طراحى مىكردى و نقشه مىريختى ؟ كى داشتى نقشه مىكشيدى ، تمام اينها « يحاسبكم به اللَّه » ؛ خدا به محاسبه مىكشد .
هامش
( 1 ) سورهء فرقان ، آيهء 64 .
( 2 ) دعاى ابو حمزه ثمالى .
( 3 ) سورهء فرقان ، آيهء 65 .
( 4 ) . سورهء بقره ، آيهء 284 .