و خودبزرگ بينى است تأثير نمىگذارد و رشد نمىكند ، بلكه در قلب كسانى كه داراى صفت تواضع هستند ، تأثير مىكند ؛ همچنان كه دانه در زمينى كه پايين است ، مىتواند رشد كند . و گويا در عالم تكوين هم رشد و نمو در فروتنى است و حتى اگر زمين داراى تواضع نباشد ، گرچه داراى شعور نيست ، مطلوب نيست و نفعى در آن يافت نمىشود .
در قضيهء حضرت نوح عليه السلام هم در قرآن مىفرمايد :
« وَ اسْتَوَتْ عَلَى الْجُودِيِّ » .
آن گاه كه طوفان ، رفته رفته ، پايان يافت و آب تدريجاً كم شد ، كشتى حضرت نوح عليه السلام بنا شد در جايى مستقر شود . در روايت آمده است كه كوههاى مرتفع و سر به فلك كشيده با خود گفتند كه كشتى نوح عليه السلام بر ما فرود خواهد آمد ، ولى در اين ميان كوه تپه مانندى - كه كوچكترين كوه آن منطقه بود - به نام كوه « جودى » با خود گفت :
من در برابر اين كوههاى بزرگ چيزى نيستم كه انتظار داشته باشم كشتى نجات بخش نوح عليه السلام را در خود بپذيرم ، ولى در پى آن ، دستور داده شده كه كشتى نوح عليه السلام بر اين كوه مستقر شود .
از اين قضيه نيز استفاده مىشود كه گويا حتى در عالم تكوين چيزهايى كه داراى فكر و شعور نيستند ، با تكبر از نعمت الهى محروم مىشوند ، و در اثر فروتنى مورد مرحمت خداوند متعال قرار مىگيرند . بنا بر اين ، كاملًا روشن مىشود انسان - كه از اختيار و شعور برخوردار است - اگر قلبش داراى صفت تواضع شود ، چنين قلبى مورد رحمت خداوندى و انوار الهى مىشود .
با نگاهى بر تاريخ زندگى بزرگانى كه خداوند مقامى و الا به آنها داده است ، اين نكته را در مىيابيم كه هر چه مقام آنها بالاتر بوده است ، به همان نسبت تواضعشان در برابر خداوند و بندگان خدا بيشتر بوده است و هيچ گاه از ميان انبيا و ائمه عليهم السلام و علماى
گفتارها و نوشتارها در نشريات و مقدمه كتاب ها (فارسى) — صفحة 520
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٥٢٠