را بايد بدانيد كه مطالب علمى هميشه در ياد انسان باقى نمىماند ، بلكه بايد انسان با جديت و تكرار و مرور مطالب و غيره مطالب را مدت بيشترى در ذهن خود محفوظ دارد . آدمى ضبط صوت نيست كه هر چه مىخواند تا آخر در ذهن او نقش ببندد ، بلكه به مرور زمان ، بعضى از مطالب را فراموش مىكند . سعى كنيد مطالب را خوب بفهميد و تكرار كنيد تا ان شاء اللَّه توفيق بيشترى در حفظ آن بيابيد .
انسان كيست و از كجا آمده و هدف از زندگى او چيست ؟
* يكى از مهمترين مسائل آدمى اين است كه بداند كيست ، از كجا آمده و به كجا مىرود . اين مطالب از قديم الايام نيز مورد دقت علما و شعرا بوده است . مولانا نيز در اين زمينه تعبير بسيار زيبايى دارد كه :
از كجا آمدهام ، آمدنم بهر چه بود ؟ * به كجا مىروم آخر ؟ ننمايى وطنم
انسان تاريخچه وجودى خويش را از اول تا آخر مىتواند در مكتب اسلام به روشنى ملاحظه كند . ما خطاب به حضرت بقية اللَّه - صلوات اللَّه و سلامه عليه - مىگوييم : « عارف بأوّلكم و آخركم ؛ ما به اول و آخر زندگى شما آگاه و بينا هستيم » . در قرآن نيز در بارهء تاريخچه زندگى انسانها آمده است :
« مِنْهَا خَلَقْنَاكُمْ وَ فِيهَا نُعِيدُكُمْ وَ مِنْهَا نُخْرِجُكُمْ تَارَةً أُخْرَى » ؛
ما شما را از خاك آفريديم . آن گاه روح را در ابدان شما قرارداده و بار تكليف بر دوشتان نهاديم و دوباره پس از مدتى روح را از بدن شما مىگيريم ، بدن را وارد خاك مىكنيم و روح را نگه مىداريم تا روز قيامت فرا رسد و ابدان و ارواح بار ديگر با هم قرين شوند .
آنچه انسان از آن بى خبر است ، سعادتمندى آخر الامر است . او نمىداند كه آيا سرانجام از اهل سعادت است يا با اهل شقاوت و گمراهى محشور خواهد شد ؟
حضرت سجاد در اين زمينه چه رسا مىفرمايد :