4 . اگر خودش از آب بيرون افتاده ، آن را زنده گرفتن .
ذَباحه و سر بريدنِ حيوان
مسئلهء 1 . گوشت هيچ حيوان حلال گوشتى را بدون تزكيه و ذبح شرعى ، نمىتوان خورد ؛ و حيوان بىتزكيه ، مردار است ؛ و مردار اكثر حيوانات ، نجس است .
مسئلهء 2 . تزكيه در لغت ، پاك كردن ؛ و در اصطلاح اهل شرع ، كشتن حيوان است به طرزى كه اسلام مقرّر فرموده [ است ] .
مسئلهء 3 . تزكيهء حيوانات ، به چند رقم ، صورت مىگيرد :
1 . به نحر كردن ؛ و آن ، مخصوص شتر است .
2 . به بريدنِ چهار رگ از گردن حلقومِ مرى [ و ] وَدَجان « 1 » .
3 . به صيد كردن ، به طرزى كه گذشت .
4 . مجروح كردن جايى از بدن آن با ذكر نام خدا ، در حيوانى كه توى چاه يا تنور و غيره افتاده باشد و چارهاى جز آن نباشد .
مسئلهء 4 . در تزكيه و طهارت حيوان به وسيلهء ذبح ، مراعات امور زير ، واجب است ، و گر نه ميته و نجس خواهد بود :
1 . حيوان مزبور ، قابل تزكيه باشد ، و نه مثل سگ و خوك .
2 . ذبح كننده ، مسلمان باشد .
3 . بايد از مَذْبَح شرعى ، بريده شود .
4 . بريدن ، به وسيلهء آلت برّندهء آهنى باشد ؛ و در صورت ضرورت ، هر چيز برّندهاى ، مانند : شيشه و سنگ تيز و غيره ، كافى است .
5 . چهار رگ بزرگ گردن ، از پايين برآمدگى گلو ، بريده شود . « 2 » و در تزكيهء شتر ، بايد كارد يا خنجر را در گودى ميان گردن و سينهاش فرو برند .
هامش
( 1 ) . ودجان : دو رگ زخيم در مجراى تنفّس گردن . نك : النهاية ، ابن اثير ، ج 5 ، ص 165 ( ودج ) .
( 2 ) . چهار رگ : مجراى طعام ، مجراى تنفّس ، و دو رگ بزرگ در دو طرف حلقوم .