حجّ نيابى
مسئلهء 12 . براى كسى كه حج بر او واجب شده و بدون عذر آن را ترك كرده و از دنيا رفته ، واجب است حجّ نيابى انجام شود . و همچنين كسى كه حجّ خود را پس از استقرار بدون عذر ، تأخير انداخته ، يا به واسطهء پيرى يا مرض مُزمن ، از انجام آن مأيوس شده ، واجب است براى حجّ خود ، نايب بگيرد ؛ ميّت و صاحب عذر را مَنوبٌ عَنْه و انجام دهنده را نايب گويند .
مسئلهء 13 . در نايب ، امور زير ، شرط است :
1 . بالغ بودن بنا بر احتياط لازم .
2 . عاقل بودن .
3 . ايمان ؛ يعنى اعتقاد به دوازده معصوم ، خلفاى پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله .
4 . اطمينانِ مَنوبٌ عَنْه به آنكه نايب ، عمل را انجام داد ؛ و اگر فهميد عمل كرده ، لكن شك كرد كه درست بوده يا باطل ، به شكّش اعتنا نكند .
5 . نايب بايد به اعمال عمره و حج ، كاملًا آشنا باشد [ و ] اجزا و شروط و موانع آن عملها را بداند ؛ و يا آنكه مىداند شخصى عارف همراه او است كه در موقع لزوم ، يادش خواهد داد .
6 . شخص نايب ، خود ، حجّ واجب برعهده نداشته باشد ؛ پس اگر مستطيعى [ باشد ] كه مىتواند براى خود مكّه برود ، نمىتواند نايب شود .
7 . نايب ، صاحب عذر نباشد ؛ مثلًا كسى كه پا ندارد [ و ] بايد در طواف ، او را بر دوش گيرند ، چنين شخصى حقّ نيابت از ديگران را ندارد .
8 . بر نايب ، واجب است در وقت انجام هر يك از اعمال ، قصد نيابت از طرف مَنوبٌ عَنْه كند .
مسئلهء 14 . اگر نايب براى عمرهء تمتّع ، احرام ببندد و وارد حرم شود و قبل از انجام عمل بميرد ، تمام اجرت حجّ و عمره را مستحق مىشود و واجب است مَنوبٌ عَنْه آن را به ورثهء وى بپردازد ؛ زيرا شرعاً عمل مزبور ، صحيح و تمام حساب مىشود و ذمّهء مَنوبٌ عَنْه ، بَرى مىگردد .