يعنى : و اى پيامبر ، در مقابل مؤمنان و گروندگان به دين و كتابت تواضع كن و بال فرود آر .
اين تعبير كنايه است ، زيرا مرغ در برابر جوجههاى خود براى جمعآورى آنها زير پر و بال ، بالهاى خود را پايين مىاندازد . و غرض آنكه براى جذب مؤمنان و تعليم و تربيت آنها فروتنى كامل انجام ده .
وَقُلْ إِنِّي أَنَا النَّذِيرُ الْمُبِينُ ، كَمَا أَنزَلْنَا عَلَى الْمُقْتَسِمِينَ ، الَّذِينَ جَعَلُوا الْقُرْآنَ عِضِينَ
يعنى : و اى پيامبر ، به مشركانِ وقت نزول اين آيه بگو كه من به يقين بيمدهندهء آشكارم و خدايم مىگويد كه ما بر شما عذاب مىفرستيم همانند آن كه بر قسمتكنندگان فرستاديم ، آنها كه اين قرآن را پاره پاره كردند .
مراد از آنها مشركان مكه در اوايل بعثت است كه به عنوان ردّ و استهزا قرآن را به چند قسمت تقسيم مىكردند و مىگفتند : قسمتى از آن جادو ، و قسمتى افسانههاى پيشينيان و پارهاى شعر ، و پارهاى كهانت و برخى دروغ و خلاف واقع است . و يا آنكه آنها برخى را پذيرفته و برخى را انكار مىكردند . و همهء اين اشخاص به تدريج در مرأى و منظر سايرين به عذابهاى مختلف هلاك شدند . و اين تهديد و انذار دربارهء پيروان آنهاست .
فَوَ رَبِّكَ لَنَسْأَلَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ ، عَمَّا كَانُوا يَعْمَلُونَ
يعنى : پس اى پيامبر ، سوگند به پروردگارت كه بىترديد همگىِ آنها را در روز واپسين از آنچه مىكردند مورد سؤال و بازجويى قرار خواهيم داد . يعنى از آنها به سؤال توبيخى و تحقيرى و اهانتى از همهء آنچه در دنيا مىكردهاند خواهيم پرسيد ، از شرك و كفر و نفاق و عناد درونى ، و فسق و كباير عملى ، و از آنچه عليه دعوت خدا و رسول او و مسلمين توطئه و فعاليت و نبرد نمودهاند .
فَاصْدَعْ بِمَا تُؤْمَرُ وَأَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِينَ « 94 » إِنَّا كَفَيْنَاكَ الْمُسْتَهْزِئِينَ « 95 » الَّذِينَ يَجْعَلُونَ مَعَ اللَّهِ إِلهاً آخَرَ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ « 96 »
تفسير روان (فارسى) — صفحة 209
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٢٠٩