از دو آيه فوق معلوم مىشود ملايكه مقرّب كه به حضرت بارى تعالى قرب دارند ، علاوه بر تسبيح وجودى و تكوينى ، تسبيح غير تكوينى هم دارند . و به راستى چرا نداشته باشند و حال آن كه بندگان مجرّد و مادّى الهى هر چه قُربشان به حقّ سبحانه بيشتر باشد ، براى اظهار فقر و عجز و نيستى خود شايستهتر مىباشند .
( 541 )
« سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ ، أَلَّذِى عَلا فَقَهَر ، وَ خَلَقَ فَقَدَرَ . » « 1 »
بسيار پاكيزه و منزّه [ از هر عيب و نقص ] است ، خداوندى كه بلندپايه گشته و لذا غلبه نموده و آفريده و لذا قادر و تواناست .
چيرگى حق تعالى بر اشياء ؛ علت تسبيح و تقديس او
در اين بخش ، گويا رسولاللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - علّت سبّوح و قدّوس بودن حق را ( به بيانى كه گذشت ) بيان مىفرمايد . زيرا آن خدايى كه بر اشياء برترى دارد و غالب و خالق و قادر بر ايشان است ( به حساب ظهور و بروز و دوامِ كمالاتشان بىآن كه هيچ گاه جدايى از آنها نداشته و ندارد ) ، از هر نقص و عيب پاكيزه است . خداوند مىفرمايد :
- لَهُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ هُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيمُ
« 2 »
تمام آن چه در آسمانها و زمين است براى اوست و او بلندپايه و بزرگ است .
- وَ هُوَ الْقاهِرُ فَوْقَ عِبادِهِ
« 3 »
تمام آن چه در آسمانها و زمين است براى اوست و او بلندپايه و بزرگ است .
- قُلِ اللَّهُ خالِقُ كُلِّ شَيْءٍ وَ هُوَ الْواحِدُ الْقَهَّارُ
« 4 »
بگو : خداوند آفرينندهى تمام اشياء است و او يگانه و چيره است .
هامش
( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 208 .
( 2 ) . سورهى شورى ، آيهى 4 .
( 3 ) . سورهى انعام ، آيهى 18 .
( 4 ) . سورهى رعد ، آيهى 16 .