بار سوم تكرار كرده همين جواب را شنيد . عصبانى شد و گفت : آقاى نيوتن من كه احمق نيستم ، چرا مرا مسخره مىكنى ؟ من از شما سؤال مىكنم اين منظومه را كى درست كرده شما مىگوييد تصادف ، تصادف يعنى چه ؟ معلوم است كه يك عاقلى ، مدبرى ، حكيمى قادرى كه علم فيزيك و شيمى مىدانسته مدتى كار كرده ، در برق متخصص بوده ، در نجوم تخصص داشته تا توانسته اين را درست كند . تصادف يعنى چه ؟ نيوتن سر را بلند كرد و گفت : نه ، احمق نيستى اما مىخواهم به تو بگويم آقا وقتى كه عقل تو نپذيرد كه منظومه كوچك برقى را به تصادف نسبت دهيم و اين حرف احمقانه است چطور مىشود گفت اين منظومهها ، اين كهكشانها ، حركت زمين با اين نظم دقيقش ، حركات وضعى و انتقاليش ، از حركت انتقالى آن كه سال پيدا مىشود و از حركت وضعى شب و روز به وجود مىآيد خود به خود به وجود آمده است .
حركتى كه اگر يك مقدار كم و زياد شود نه فقط در منظومه شمسى اصطكاك پيدا مىشود ، در فضا پرتاب مىشود ، آب مىشود ، بلكه دنيا به هم مىريزد .
« مترلينگ » يك جمله عالى دارد ، مىگويد : اگر پشهاى در اين عالم يك بال زيادتر بزند يا يك بال از ماشين خلقت كم كند عالم مضمحل خواهد شد .
به قدرى نظم بر اين جهان حكمفرماست ، به قدرى حركات منظومهء شمسى و منظومهها و كهكشانها دقيق است كه اگر يك
جهاد با نفس (فارسى) — صفحة 487
مساهمون: الشيخ حسين المظاهري
ص٤٨٧