و ارصاد در بيت مانند آنچه در قول عمرو بن معدى كرب آمده :
اذا لم تستطع امرا فدعه * و جاوزه الى ما تستطيع
يعنى : هرگاه بر كار و امرى قادر نبودى آن را رها كن و به چيزى كه بر آن قدرت دارى روى بياور .
مقصود شاعر عدم قدرت بر جنگ و تمكّن از فرار كردن مىباشد يعنى وقتى حسّ كردى بر ستيز و جنگ قدرت ندارى ولى ميتوانى از معركه قتال بگريزى ، گريز را برماندن اختيار كن .
شاهد در [ تستطع ] است كه ارصاد بوده و بر [ ما تستطيع ] دلالت دارد .
شرح فارسى :
توضيح
قوله : و هو فى اللّغة نصب الرقيب : كلمه [ رقيب ] ديدهبان و جاسوس را گويند .
قوله : برد مسهّم : كلمه [ برد ] بضم باء ثوب و جامه را گويند و كلمه [ مسهم ] به صيغه اسم مفعول از باب تفعيل مىباشد .
قوله : بمنزلة البيت : يعنى بيت كامل كه مركّب است از دو مصراع .
قوله : فقوله و هو الخ : ضمير در [ قوله ] به حريرى در كتاب مقامات راجع است .
مؤلّف گويد :
عبارت ذيل دو فقره از كلام حريرى است كه با ترجمه در اينجا مىآوريم :