سرخى بالاى كوه زائل گردد ؟
حضرت مرقوم فرمودند : رأى من براى شما اينست كه منتظر بوده تا سرخى زائل گردد و در دينت به احتياط اخذ نما .
ظاهر كلام امام عليه السّلام كه مىفرماين : « در دينت به احتياط اخذ نما » اينست كه حضرت مناط و ملاك حكم يعنى لزوم صبر تا زوال حمره را بيان فرمودهاند پس علّت آن وجوب احتياط است چنانچه انسان به مخاطبش وقتى مىگويد :
رأى من براى تو اينست كه بدهى خود را داده و نفس خويش را رها نمائى .
معنايش اينست كه پرداخت بدهى واجب و لازم است بنابراين حديث شريف دلالت بر لزوم و وجوب احتياط بطور مطلق مىكند چه در مورد سؤال و چه در موارد ديگر شبهه .
شرح مقصود
قوله : موثّقة عبد اللّه بن وضّاح : در برخى از نسخ استبصار بجاى كلمه « وضّاح » لفظ « صبّاح » ضبط گرديده است ولى ظاهرا نسّاخ سهو نموده و آن را اينطور نوشتهاند و صحيح همين وضّاح مىباشد .
قوله : على الاقوى : اين كلمه ناظر به « موثّقه » است يعنى اقوى آنست كه حديث مذكور موثّقه مىباشد و وجه اقوى بودن آنست كه جماعتى از ارباب فنّ روات اين حديث را توثيق كردهاند چه آنكه حديث مذكور از حسن بن سماعه ، از سليمان بن داود ، از عبد اللّه بن وضّاح نقل شده و هر سه تن مورد توثيق اهل رجال قرار گرفتهاند .
بلى از ابن غضائرى نقل شده كه وثاقت سليمان بن داود منقرى نزد او ثابت نيست لذا مرحوم مصنّف مىفرماين :
پس از توثيق جماعتى از اهل فنّ از نظر ما اقوى اينست كه حديث موثّقه بوده اگرچه ابن غضائرى سليمان را از جمله ضعفاء بداند .
قوله : يتوارى عنّا القرص : كلمه « يتوارى » يعنى پنهان و مستتر مىشود و مقصود از « قرص » جرم خورشيد مىباشد .
قوله : يقبل اللّيل : يعنى تاريكى شب روى مىآورد .
قوله : و يزيد اللّيل ارتفاعا : يعنى شب از افق بالا آمده و روشنائى از افق افول و
تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 318
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٣١٨