مىباشد يعنى دو امر فرعى در آن جمع مىباشد و چون در اسم غير منصرف نيز اين دو امر فرعى اجتماع كردهاند لاجرم همچون فعل ممنوع از دخول تنوين صرف مىباشد .
امّا دو امر فرعى در فعل : عبارتند از :
1 - احتياج و نيز به فاعل چه آنكه اصل اينست كه كلمه به كلمه ديگرى محتاج نباشد .
2 - اشتقاق و اخذش از مصدر زيرا اصل اينست كه كلمه را از كلمه ديگرى اخذ نكرده باشند .
و امّا دو امر فرعى در اسم منصرف عبارتند از دو علّت از علل نهگانه چه آنكه هريك از آنها بر خلاف اصل مىباشند .
قوله : مع كونه متمكّنا : يعنى مع كونه معربا .
قوله : امكنا : يعنى منصرفا .
قوله : و بعد مه يكون غير امكن : ضمير در « بعدمه » به تنوين راجع بوده و مقصود از « غير امكن » همان غير منصرف است .
قوله : لانّه قد يوجد فيما لا ينصرف : ضمير در « لانّه » به غير هذا التنوين راجع است .
قوله : و نحو ذلك : همچون تنوين تنكير و ترنّم .
قوله : كحجلى : يعنى كبك .
قوله : كحبلى : زن آبستن .
قوله : حمراء : زن سرخروى .
قوله : سكران : مرد مست .
قوله : غضبان : مرد غضبناك .
قوله : كلحيان : مرد طويل اللّحيه ( ريشدراز ) .
قوله : كندمان : پشيمان .
متن : « 652 »
و وصف اصلىّ و وزن أفعلا * ممنوع تأنيث بتا كأشهلا
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه .
وصف : معطوف به « زائد افعلان » ، مبتداء و خبرش « كذلك » است كه محذوف