قيود معتبر در احصان
شارح ( ره ) مىفرماين :
در تحقق احصان هشت قيد معتبر است به اين شرح :
اوّل : اصابت .
و مقصود از آن وطى در قبل مىباشد بطورى كه موجب غسل گردد ، بنابراين مجرّد عقد يا خلوت تام و كامل يا وطى در دبر يا گذاردن ذكر بين دو ران يا دخول در قبل بقدرى كه موجب غسل نشود كافى نميباشد .
لازم بتذكّر است كه در تحقق احصان انزال منى و سلامت بيضتين شرط نمىباشد فلذا در حقّ كسى كه خصى ( شخصى كه بيضتين او بواسطه كشيده شدن يا آب گشتن سالم نمانده ) و يا شبيه به او است احصان تحقّق مىيابد ولى در مقطوع الآلة كه از نرينهاش هيچ باقى نمانده باشد حاصل نمىشود اگرچه خود را به حليلهاش بمالد .
دوّم : بلوغ در واطى .
بنابراين اگر پسربچه به مقدارى ادخال كند كه به مقدار حشفهاش در فرج حليلهاش پنهان گردد او را نمىتوان محصن خواند اگرچه طفل مزبور در آستانه بلوغ باشد .
سوّم : عقل در واطى .
از اينرو اگر ديوانهاى با همسرش همبستر شده و دخول نمايد احصان در حقّش تحقق نمىيابد اگرچه عقد نكاح بين آن دو در حال افاقه و سلامت عقل واقع شده باشد ولى اگر در حال حضور عقل و سلامت آن وطى صورت گرفته باشد وى را محصن خوانند اگرچه بعد از آن جنون بر