استحباب مزبور استحباب مؤكد بوده و از نظر علماء اماميه واجب نيست .
و وقت طواف وداع زمانى است كه بخواهد از مكه خارج شود بطورى كه بعد از انجام طواف مكث و درنگى ننمايد مگر به مقدارى كه اسباب و لوازم خود را جمع نموده و بار كند .
بنابراين اگر بيش از اين مقدار توقف كند دوباره مستحب است طواف را اعاده ننمايد .
ناگفته نماند : اگر وى طواف وداع را فراموش نمود اگرچه از مكه بحدّ مسافت شرعى نيز دور شده باشد مستحب است برگشته و آن را انجام دهد ولى لازم نيست محرم شود مگر در صورتى كه يك ماه فاصله شده باشد .
قابل توجه است كه مجاورين بعد از اتمام مناسك طواف وداع در حقّشان استحبابى ندارد .
قوله : لمن لم يجب عليه : ضمير مستتر در [ لم يجب ] به [ نفر فى الاخير ] راجع است و در [ عليه ] به [ من ] موصول عائد مىباشد .
قوله : و وقته : يعنى وقت طواف وداع .
قوله : عند ارادة الخروج : يعنى خروج از مكه .
قوله : لا يمكث بعده : ضمير بطواف وداع عائد است .
قوله : الا مشغولا باسبابه : ضمير در [ اسبابه ] به خروج بازمىگردد .
قوله : فلو زاد عنه : ضمير [ عنه ] به [ اشتغال به اسباب خروج ] برمىگردد .
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 183
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٨٣