يعنى : آن حاجت اينستكه بر أسماء بخوانيد واز جانب من عرض سلام كنيد واينكه احدى را از اين حاجت مطلع نسازيد .
شاهد در « ان تقران » است كه كلمه « تقران » بعد از « ان » مرفوع آمده .
كوفيّون پنداشتهاند كه « ان » در اين موارد كه فعل بعدش مرفوع مىآيد مخفّفه از مثقله است واتصالش به فعل شاذّ ونادر مىباشد .
مصنّف مىگويد :
در اينجا با حقّ بصريّون است كه مىگويند « ان » در اينموارد همان ان ناصبه ومصدريّه بوده كه بجهت حمل بر « ما » كه يكى ديگر از حروف مصدريّه است مهمل استعمال شده يعنى همچون « ما » عمل نكرده است .
وبهرصورت لفظ « ان » در بيت ذيل كه سروده مالك بن حبيب است از اين قبيل يعنى « ان » ناصبه كه از عمل مهمل گرديده نمىباشد ، بيت مزبور عبارتست از :
ولا تدفّننى في الفلاة فانّنى * أخاف إذا ما متّ ان لا اذوقها
يعنى : البتة مرا در بيابان مسطح وخالى از آب وگياه دفن نكنيد زيرا مسلّما وبطور قطع ميترسم كه هرگاه بميرم بچشم طعم ومزه آندرخت انگور را .
شاهد در « ان لا اذوقها » است كه لفظ « اذوقها » بعد از « ان » مرفوع آمده امّا « ان » ناصبه نيست واينكه برخى گمان كردهاند مصدريّه است واز عمل مهمل شده درست نبوده بلكه « ان » مخفّفه از مثقله مىباشد وشاهد ما بر اين گفتار آنستكه « خوف » بمعناى يقين است وقاعدتا « ان » واقع بعد از يقين مخفّفه از مثقله مىباشد .
شرح
قوله : وانشدوا عليه : ضمير در « عليه » به جزم فعل بواسطة « ان » راجعست .
قوله : إذا ما غدونا قال ولدان أهلنا الخ :