تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ لغات نهج البلاغه (فارسى) — صفحة 320

مساهمون:

ص٣٢٠
و بالتواضع تتم النعمة . ك 215 ص 1185 س 6

تَتَجَنّى

: تهمت جنايت مىزنى . مص . تجنّى ر . ج ن ى - تتجنّى ، فعل مضارع مفرد مذكر حاضر ناقص يائى از باب تفعّل است . در اينجا معنى مضارع التزامى ( تهمت جنايت بزنى ) مىدهد زيرا حرف ناصب ( ان ) بر سر آن وارد شده است . الا ان تتجنى . ن 6 ص 840 س 12

تَتَخادَعُون

: يكديگر را فريب مىدهيد . مص . تخادع ر . خ د ع - تتخادعون ، فعل مضارع جمع مذكر حاضر از باب تفاعل است . و تتخادعون عن مواعظكم . خ 96 ص 285 س 5

لَمْ تَتَخاذَلوا

: دست از يارى يكديگر بر نداشته‌ايد . مص . تخاذل ر . خ ذ ل - لم تتخاذلوا ، فعل جحد است . تتخاذلوا در اصل ، تتخاذلون بوده كه به واسطهء حرف جازم ( لم ) معنى ماضى منفى يافته است . در اينجا ( دست از يارى يكديگر بر نمىداشتيد ) معنى مىدهد . لو لم تتخاذلوا عن نصر الحق . خ 165 ص 542 س 3

تَتَذَكَّرَ

: به ياد آورى . مص . تذكّر ر . ذ ك ر - تتذكر ، فعل مضارع مفرد مذكر حاضر از باب تفعّل است . چون حرف ناصب ( ان ) بر آن در آمده حركت رفع را به نصب مبدّل ساخته است . ان تتذكر ما مضى . ن 53 ص 1033 س 1

لا تَتَرامَوْا

: به يكديگر نيفكنيد . مص . ترامى ر . ر م ى - لا تتراموا ، فعل نهى است . مضارع آن تترامون بوده است . تترامون فعل مضارع جمع مذكر حاضر ناقص يائى از باب تفاعل است . و لا تتراموا با الابصار . خ 100 ص 297 س 7

تَتْرى

: پشت سر هم ، پى در پى . - تترى ، در اصل ، وترى بوده كه واو به ( ت ) تبديل شده است . مانند تقوى كه در اصل ، وقوى بوده است .